ABD, Almanya, Çin ve Uganda'yı temsil eden uluslararası araştırmacılar grubu, kalabalık Ngogo şempanze topluluğunun şu anda parçalanma ve "iç savaş" dönemi yaşadığını tespit etti. Bu kanlı çatışmalar sonucunda 200'den fazla bireyden oluşan grupta en az 24 primat hayatını kaybetti.
Uganda topraklarında bulunan Kibale Milli Parkı'ndaki şempanzeler üzerinde yürütülen çok yıllık araştırmaların sonuçları, Science dergisinde kamuoyuna sunuldu.
Araştırmacıların değerlendirmesine göre, Ngogo şempanze sürüsü 20 yıldan fazla süre boyunca güçlü sosyal bağlarla birleşen bütünleşik bir topluluk olarak faaliyet gösterdi. O yıllar boyunca topluluk içinde herhangi bir çekişme kaydedilmemiştir; aksine, beslenme alanlarını genişletmek amacıyla komşu primat gruplarına karşı ortak mücadele yürütmüş, sürekli yeni bölgeler ele geçirmişlerdir.
Ancak 2015 yılında hiyerarşik yapıda üstün konuma sahip bazı lider erkek şempanzelerin hastalık nedeniyle ölmesi, 200'den fazla bireyden oluşan sürüde parçalanmaların temelini attı. Liderlerin kaybedilmesi topluluk içi sosyal bağları kopardı ve onların konumunu daha saldırgan bireylerin alması durumu kötüleştirdi. 2018 yılına gelindiğinde, bu çelişkiler azami düzeye ulaşarak sosyal ve üreme bağlarının çökmesiyle sonuçlandı. Sonunda kabile iki farklı kampa ayrıldı ve bundan sonra bir grubun erkekleri diğer taraftaki şempanzelere karşı sistematik saldırılar düzenlemeye başladılar.
Bu süreçler nihayetinde geniş çaplı ve süregelen bir "iç savaşa" dönüşerek en az 24 bireyin ölümüyle sonuçlandı. Bilim insanları gerçek kayıp rakamlarının tahmin edilenden daha yüksek olduğunu göz ardı etmiyorlar. Bazı önde gelen erkeklerin öldürülmesine rağmen, taraflar arasındaki çatışma halen sona ermedi. Araştırmacılar bu amansız çatışmanın kesin kökleri hakkında nihai bir görüş bildirmeseler de, grubun bölge genişletmesinde elde ettiği büyük başarıların nüfusun artmasına ve sonuç olarak iç rekabetin aşırı derecede güçlenmesine yol açtığını tahmin ediyorlar.
Uzmanlar, benzer ölçekteki son şempanze savaşının 1970'lerde Tanzanya'da kaydedildiğini hatırlatıyor. Bu olay tarihe "Gombe Şempanze Savaşı" veya "Dört Yıllık Savaşı" olarak geçti. O zamanlar, yaklaşık 10 primatın ölümüyle sonuçlanan çatışmada, bir grup rakip grubun erkeklerini neredeyse tamamen öldürmüş ve geri kalanları başka bölgelere sürmüştü.
Oxu.Az
