Türkiye Ziraat Odaları Birliği (TZOB) tarafından açıklanan kasım ayı raporuna göre, üretici ve market arasındaki fiyat makası bazı ürünlerde inanılmaz boyutlara ulaştı.
Oxu.Az'ın Haber Global'den aktardığı habere göre, raporda en dikkat çekici fark, yüzde 392,8 ile mandalinada yaşandı. Bu oranla mandalina, fiyat farkı şampiyonu olurken, onu portakal (%206,8), ıspanak (%203,8), maydanoz (%191,3) ve havuç (%189,1) takip etti.
Rakamlar üreticiden tüketiciye uzanan zincirde yaşanan çarpıcı fiyat artışını gözler önüne seriyor: Üreticiden 6,20 TL'ye alınan mandalina, market raflarında 30,56 TL'ye, 16,80 TL'ye alınan portakal ise 51,55 TL'ye tüketiciyle buluşuyor.
Kasım ayında market fiyatları incelendiğinde 18 üründe artış yaşanırken, 24 üründe ise fiyatların gerilediği görüldü. Market raflarında en sert artış %149,5 ile pırasada yaşanırken, en belirgin düşüş ise %55 oranıyla marulda kaydedildi.
Üretici fiyatlarına bakıldığında ise 10 üründe artış, 18 üründe ise düşüş yaşandığı tespit edildi. Portakal %43,1'lik düşüşle en çok ucuzlayan ürün olurken, patates %34,9'luk artışla en fazla zamlanan ürün olarak öne çıktı.
Raporun dikkat çekici bir başka yönü ise fiyatlara etki eden faktörler oldu. Adana'daki işçi grevinin mandalina hasadını geciktirmesi ve buna bağlı olarak fiyatların düşmesi, Rusya'nın alımlarını azaltması ve rekoltenin artması sonucu oluşan arz fazlası gibi etkenler öne çıktı. Ayrıca karnabahar ve kabakta yaşanan arz fazlası, soğan ve patateste depo maliyetlerindeki artış, salatalık ve pırasada ise arz yetersizliği fiyatları doğrudan etkiledi.
Girdi maliyetlerindeki artış trendi de sürüyor. Gübre fiyatları aylık bazda %0,3 ile %5,6 arasında, yıllık bazda ise %29 ile %65 arasında artış gösterdi. Mazot fiyatları aylık %2,9, yıllık %29,9 yükseldi. Tarım ilacı fiyatlarında da yıllık %13,6'lık bir artış kaydedildi.