12 Nisan'da Dünya Havacılık ve Uzay Günü kutlanmaktadır.
Bu günün kutlanması 65 yıl önce, 1961 yılının 12 Nisan'ında SSCB kozmonotu Yuri Alekseyeviç Gagarin'in insanlık tarihinde ilk kez uzayı fethetmesiyle ilgilidir.
Gagarin o gün Vostok-1 uzay gemisiyle Moskova saatiyle 09:07'de Baykonur uzay üssünden ayrıldı. 108 dakikalık uçuşun ardından sağ salim geri döndü.
Yuri Gagarin'in uçuş sırasındaki kod adı Kedr, Yerden onun uçuşunu koordine eden SSCB Uzay Sanayisinin baş mühendisi Sergey Korolyov'un kod adı ise Zarya-1 idi.
Sistemde meydana gelen bir arıza nedeniyle Gagarin geri dönerken önceden belirlenen yere değil, Moskova saatiyle 10:55'te Saratov vilayetinin küçük bir köyünün çevresine iniş yaptı. Bu nedenle onu öngörüldüğü gibi on binlerce insan yerine, o bölgede yaşayan yalnızca iki kişi karşıladı.
SSCB Yüksek Sovyetinin 1962 yılı 9 Nisan tarihli kararıyla 12 Nisan Dünya Havacılık ve Uzay Günü olarak kutlanmaya başlandı.
Belirtmek gerekir ki, son on yıllarda Azerbaycan'ın da uzay sanayisindeki rolü artmıştır. Cumhurbaşkanı İlham Aliyev'in 2008 yılında imzaladığı Kararnameyle ülkede uzay sanayisinin oluşturulması süreci resmi olarak başlatılmıştır. Bu amaçla 2010 yılında "Azerkosmos" Açık Anonim Şirketi kurulmuş ve Azerbaycan'ın ilk telekomünikasyon uydusu - "Azerspace-1" 2013 yılında yörüngeye fırlatılmıştır. Bu olay Azerbaycan'ın "uzay kulübü" olarak adlandırılan uydu sahibi ülkeler arasına katılmasını sağlamıştır.
2014 yılında Azersky adlı Yer gözlem uydusu yörüngeye fırlatılmıştır. 2018 yılında ise daha güçlü ve teknolojik imkanlara sahip Azerspace-2 telekomünikasyon uydusu yörüngeye çıkmıştır. Bu uydular Azerbaycan'ın uluslararası düzeyde bilgi güvenliği ve iletişim hizmetlerinin bağımsız sağlayıcısına dönüşmesine zemin hazırlamıştır.
Halihazırda bu uydular aracılığıyla televizyon-radyo yayını, yüksek hızlı internet, olağanüstü durumlarda iletişim desteği ve birçok diğer hizmet gerçekleştirilmektedir.
Oxu.Az
