Ermenistan'ın Azerbaycan'a karşı askeri saldırısı sonucunda barış ve insanlık aleyhine suçlar, savaş suçları, ayrıca saldırgan savaşın hazırlanması ve yürütülmesi, soykırım, savaş kanunlarını ve kurallarını ihlal etme, terör, terörü finanse etme, iktidarı zorla ele geçirme, zorla tutma ve diğer çok sayıda suç işlemekle suçlanan Ermenistan Cumhuriyeti vatandaşları Arayik Arutyunyan, Arkadi Gukasyan, Bako Saakyan, Davit İşhanyan, David Babayan, Levon Mnatsakanyan ve diğerlerinin hakkındaki ceza davalarına ilişkin açık duruşma 25 Ağustos'ta devam etti.
Oxu.Az'ın AZƏRTAC'dan aktardığı habere göre, Bakü Askeri Mahkemesi'nde hakimler Zeynal Ağayev başkanlığında, Camal Ramazanov ve Anar Rzayev'den oluşan heyet (yedek hakim Günel Semedova) tarafından yürütülen duruşmada, sanıkların her biri bildikleri dilde tercüman ve savunmaları için avukatlarla temin edildi.
Duruşmada sanıklar, savunucuları, zarar görenlerin bir kısmı, onların yasal varisleri ve temsilcileri ile devlet suçlamasını savunan savcılar yer aldı.
Hakim Zeynal Ağayev, sürece ilk kez katılan zarar görenlere mahkeme heyetini, devlet suçlamasını savunan savcıları, tercümanları vb. tanıttı ve ayrıca onların yasalarca öngörülen haklarını ve görevlerini açıkladı.
Ardından zarar görenlerin ifadeleri dinlendi.
Zarar gören Sahib Asgerov ifadesinde, Ermenistan silahlı kuvvetlerinin saldırıları sonucunda 1993 yılında Kelbecer'den zorunlu göçmen olduğunu belirtti. Şehre yapılan saldırılar sonucunda akrabalarından hayatını kaybedenler ve yaralananlar olduğunu söyledi. Başsavcılık Devlet İddiasının Savunması Dairesi Şube Başkanı Nesir Bayramov'un sorusunu yanıtlayan Asgerov, Kelbecer sakinlerinin şehri terk ederken kendilerine çıkış için bile yol verilmediğini vurguladı.
Zarar gören, Kelbecer'de Tünel Faciası'na da tanık olduğunu belirtti. İfadesinde ayrıca düşman tarafında yurt dışından getirilmiş paralı savaşçıların da olduğunu söyledi. "Mezarlıklarımızı yıkıp, kültürel tarihi-dini anıtlarımızı kendi adlarına çıkardılar," diye S. Asgerov ekledi.
Devlet Savcısı Terane Memmedova'nın sorusunu yanıtlayan zarar gören Sabir Guliyev, Şuşa'nın Göytala köyünün sakini olduğunu, 1992 yılı Mayıs başında şehrin Ermenistan silahlı kuvvetleri tarafından işgal edildiğini ve zorunlu göçmen olduğunu vurgulayarak şöyle konuştu: "Amcamın oğulları Tahir ve Rafael Guliyev hayatını kaybetti. Tahir Guliyev'in cesedi hala bulunamadı."
"Şuşa'nın işgali sırasında karşı taraf sivil halka insani koridor vermedi. Laçın'dan geçerken ise Gorus tarafından topçu ateşine maruz kaldık. Orada yaşlı bir kadın hayatını kaybetti," diyen zarar gören, topraklarımız işgalden kurtarıldıktan sonra babasının mezarını ziyaret ettiğinde mezarının yıkıldığını, bazı mezar taşlarının çıkarıldığını gördüğünü ekledi.
"Mülkümüzü, çiftliğimizi, varlığımızı elimizden aldılar. Köylerimizi yıktılar, sakinler evlerini bile bulamıyordu. Topraklarımızı öyle bir hale getirmişler ki..." diye belirtti.
Başsavcının Birinci Yardımcısı Vüsal Aliyev'in sorusunu yanıtlayan zarar gören Almaz Ağayeva, ailesiyle Hankendi şehrinin "5. paralel" sokağındaki evde yaşadığını söyledi. Eylül 1988'te baskılara dayanamayarak Şuşa'ya taşınmışlar. "Ben Karabağ İpek Kombinasında çalışıyordum. Ermenileri getirip Hankendi'ye dolduruyorlardı, Azerbaycanlıları dövüyorlardı. Bu tür baskılara dayanamayarak çok zorlukla ormandan geçip patikalarla Şuşa şehrine geldik. 1992'de ise Şuşa'dan da zorunlu göçmen olduk. Komşum Zöhre Guliyeva orada öldürüldü. Babam da yaralanmıştı. Bodrumda kalıyorduk. Topçu ateşi açıyorlardı," diye olayları hatırladı.
Zarar gören Sevda Hasanova ifadesinde, Ağustos 1993'te Ermenistan silahlı kuvvetlerinin saldırıları sonucunda Füzuli ilinden zorunlu göçmen olduğunu söyledi. Devlet Savcısı Fuad Musayev'in sorusunu yanıtlayan S. Hasanova şöyle dedi: "Sivil halk ile askerler arasında hiçbir fark gözetilmiyordu. Komşumuzun bahçesine 'Grad' ile ateş açmışlardı, kızın bedeni parça parça olmuştu."
Topraklarımız işgalden kurtarıldıktan sonra oraya döndüğünde mezarlıklarda mezarların yıkıldığına tanık olduğunu vurguladı.
Başsavcının Özel Görevler Yardımcısı Tugay Rehimli'nin sorusuna cevabında zarar gören Araz Cebrayılov, 19 Eylül 2023'te Hankendi yakınlarında ormanda pusuya düşürüldüklerini ve açılan ateş sonucunda yaralandığını belirtti.
Zarar gören Nadir Memmedov ifadesinde, 1993 yılı Ekim ayının sonlarında Ermenistan silahlı kuvvetlerinin saldırıları sonucunda Zengilan'dan zorunlu göçmen olduğunu ve yaralandığını söyledi: "Sivil halka ilçeden çıkmak için hiçbir insani koridor verilmedi, sakinler ateşe tutuluyordu. Aras nehrinden geçerek kurtulduk."
Ermenistan silahlı kuvvetleri tarafından yıkılmış evlerinin fotoğrafını göstererek, 1991 yılında yaptıkları evde sadece 2 yıl yaşayabildiklerini belirtti. "Evlerimize, camilerimize, mezarlıklarımıza verilen zararın ödenmesini talep ediyoruz. Mezarlıklarımızda mezarlarımız da yıkıldı," diye ekledi.
Devlet Savcısı Vüsal Abdullayev'in sorularını yanıtlayan zarar gören Neriman Elesgerov ifadesinde, Ermenistan silahlı kuvvetlerinin saldırısı sonucunda Zengilan'dan zorunlu göçmen olduğunu belirtti. Zengilan'ın işgali sırasında postacı olarak çalışan Behmen adlı kişinin topçu ateşi sonucunda kendi bahçesinde hayatını kaybettiğini söyledi. "Kısa süre içinde birkaç köyü işgal ettiler, halk köylerden yalınayak kaçmak zorunda kaldı. Veli dayının ailesini öldürdüler. İsmail dayıyı akıl hastası oğluyla birlikte tanka bağlayarak sürükleyip öldürdüler. Halka insani koridor verilmemişti. Köyleri işgal eder etmez yakıyorlardı," diye vurguladı.
Neriman Elesgerov, Zengilan işgalden kurtarıldıktan sonra oraya döndüğünde köylerde taş üstünde taş kalmadığını, mezarlıkların yıkıldığını gördüğünü söyledi.
Zarar görenler, sanıkların, savunucularının ve zarar gören kişilerin temsilcilerinin sorularını da yanıtladılar.
Ardından mahkeme duruşmasında sanık Arkadi Gukasyan'ın ceza davası üzerine verdiği ifadeler okundu.
Mahkeme süreci 28 Ağustos'ta devam edecek.
Savaş cinayetleri işlemekle suçlanan Ermeni asıllı kişilerin ceza davası duruşması yapılıyor.
Oxu.Az'ın Report'tan aktardığı habere göre, dava Bakü Mahkeme Kompleksi'nde Bakü Askeri Mahkemesi hakimi Zeynal Ağayev'in başkanlığında gerçekleşiyor.
Hatırlatalım ki, önceki duruşmada mağdur kişiler ifade verdiler.
Belirtelim ki, onlar Ermenistan devleti ve silahlı kuvvetleri, ayrıca Ermenistan tarafından Azerbaycan'ın işgal edilmiş topraklarında kurulan sözde Dağlık Karabağ cumhuriyeti ve onun yasadışı silahlı birlikleri tarafından Azerbaycan'a ve halkına karşı barış ve insanlık karşıtı suçlar, savaş suçları, bunun yanı sıra saldırgan savaş yürütme, soykırım, nüfusu zorla göç ettirme, zulüm, işkence, askeri yağma ve diğer yasadışı eylemlerle suçlanıyorlar.
Hatırlatalım ki, Ermenistan Cumhuriyeti ve silahlı kuvvetleri, ayrıca Ermenistan'ın kurduğu yasadışı "Dağlık Karabağ cumhuriyeti" ve onun yasadışı silahlı birlikleri tarafından işlenen suçlarla suçlanan 15 kişi - Arkadi Arşaviri (Arşaviroviç) Gukasyan, Arayik Vladimiri (Vladimiroviç) Arutyunyan, Bako Saaki (Saakoviç) Saakyan, Davit Rubeni (Rubenoviç) İşxanyan, Davit Klimi (Klimoviç) Babayan, Lyova Henrixi (Henrixoviç) Mnatsakanyan, Davit Azati (Azatoviç) Manukyan, Garik Grigori (Grigoroviç) Martirosyan, Melikset Vladimiri (Vladimiroviç) Paşayan, Davit Nelsoni (Nelsonoviç) Allahverdiyan, Gurgen Omerosi (Omerosoviç) Stepanyan, Levon Romiki (Romikoviç) Balayan, Madat Arakeli (Arakeloviç) Babayan, Vasili İvani (İvanoviç) Beglaryan ve Erik Roberti (Robertoviç) Gazaryan'a karşı Azerbaycan Cumhuriyeti Ceza Kanunu'nun 100 (saldırgan savaşı planlama, hazırlama, başlatma ve yürütme), 102 (uluslararası korumadan yararlanan kişilere veya kuruluşlara saldırma), 103 (soykırım), 105 (nüfusu yok etme), 106 (kölelik), 107 (nüfusu sınır dışı etme veya zorla göç ettirme), 109 (zulüm), 110 (insanları zorla kaybetme), 112 (uluslararası hukuk normlarına aykırı özgürlükten mahrum bırakma), 113 (işkence), 114 (ücretli askerlik), 115 (savaş kanunlarını ve geleneklerini ihlal etme), 116 (silahlı çatışma sırasında uluslararası insani hukuk normlarını ihlal etme), 118 (askeri yağma), 120 (kasten adam öldürme), 192 (yasadışı girişimcilik), 214 (terörizm), 214-1 (terörizmi finanse etme), 218 (suç örgütü (organizasyon) kurma), 228 (yasadışı olarak silah, parçalarını, mühimmat, patlayıcı maddeler ve cihazlar edinme, başkasına verme, satma, saklama, taşıma ve bulundurma), 270-1 (havacılık güvenliğine tehdit oluşturan eylemler), 277 (devlet adamına veya kamu görevlisine suikast), 278 (iktidarı zorla ele geçirme ve zorla tutma, devletin anayasal düzenini zorla değiştirme), 279 (yasalarda öngörülmeyen silahlı birlikler ve gruplar kurma) ve diğer maddelerle suçlanıyorlar.
