Vakıflar Genel Müdürlüğü, son günlerde kamuoyunda yankı bulan "Ayasofya'ya yüksek tonajlı kamyonların sokulduğu" iddialarına ilişkin kapsamlı bir açıklama yaptı.
Oxu.Az'ın Haber Global'den aktardığı habere göre, açıklamada, yaklaşık 15 asırdır ayakta duran ve tarihin zorlu sınavlarında üç kez yıkılıp yeniden inşa edilen Ayasofya-i Kebir Camisi'ndeki çalışmaların, bu eşsiz yapının gelecek kuşaklara en sağlıklı şekilde aktarılması amacıyla titizlikle yürütüldüğü vurgulandı.
2023 yılında başlatılan ikinci etap restorasyon çalışmalarının odak noktasında Ayasofya'nın deprem güvenliğinin sağlanması yer alıyor. Bilim Heyeti ve Koruma Kurulu'nun kararları doğrultusunda, ana kubbenin dış yüzeyindeki kurşun kaplamalar yenilenirken, iç yüzeydeki paha biçilmez mozaiklerin mevsimsel şartlardan korunması için kubbenin geçici bir çelik konstrüksiyonla kapatılması planlandı.
Uzmanların onayıyla, ibadeti aksatmayacak şekilde cami içerisine 43,5 metre yüksekliğinde dört ana kolon inşa edilmesi kararlaştırıldı. Bu devasa sistemi taşıyacak çelik malzemelerin nakli için iş makinelerinin kullanılması zorunlu hale geldi ve yapının batı cephesinden kontrollü bir giriş rotası oluşturuldu.
Vakıflar Genel Müdürlüğü yetkilileri, "Ayasofya'ya kamyon sokuldu" şeklinde gündeme gelen haberlere açıklık getirerek, söz konusu araçların gelişigüzel bir şekilde içeri alınmadığını belirtti. Aksine, yaklaşık bir yıl süren titiz hazırlık çalışmaları sonucunda oluşturulan özel platformlar üzerinden, sıkı denetim altında hareket ettiklerini vurguladı. Çalışma öncesinde tüm statik hesaplar, zemin testleri ve georadar taramaları eksiksiz tamamlandı.
Caminin batı avlusundan harim bölümüne uzanan güzergah boyunca prekast elemanlar, ahşap yapılar ve çelik platformlarla özel bir koridor oluşturuldu. Değerli mermer zeminlerin korunması için olağanüstü önlemler alındı. İç mekandaki tüm mermer döşemeler belgelendi ve detaylı incelemelerden geçirildi.
İş makinelerinin geçeceği alanlarda çok katmanlı bir koruma sistemi kuruldu: Buhar geçişine izin veren özel örtüler, keçe, kum, 18 mm kontra, 10x10 cm ahşap karkas, karkaslar arasına yerleştirilen xps levhalar, ses önleyici şilteler ve en üstte baklava sac uygulanarak mermerlerin zarar görmesi tamamen engellendi. Ayrıca, iş makinelerinin egzoz dumanının yapıya zarar vermemesi için özel duman emici cihazlar kullanılıyor.
Yetkililer, Ayasofya'da gerçekleştirilen tüm çalışmaların uluslararası koruma ilkelerine uygun şekilde, bilimsel raporlar ışığında ve uzman heyetlerin gözetiminde yürütüldüğünü, tarihi yapıya hiçbir zarar verilmediğini özellikle vurguladı.
