İklim ve Şehircilik Faaliyetlerinin D-8 On Yıllık Yol Haritası ile Uyumlaştırılması amacıyla ilk kez "D-8 Yüksek Seviyeli İklim ve Şehircilik Diyaloğu" etkinliği düzenlendi.
Oxu.Az'ın AZƏRTAC'dan aktardığı habere göre, etkinliğin moderatörü, D-8 Direktörü II Punjul Setya Nugrahan'ın sözlerine göre, Ekonomik İşbirliği için Gelişmekte Olan Sekiz Ülke Teşkilatı (D-8) üye devletler arasında ekonomik iş birliğinin, kapsayıcı büyümenin ve sürdürülebilir kalkınmanın teşviki için önemli bir platform olarak oluştu.
D-8 On Yıllık Yol Haritası (2020-2030) ve BM'nin Sürdürülebilir Kalkınma Gündemi-2030 tarafından yönlendirilen bu süreç şu anda ikinci uygulama aşamasındadır (2023-2027). Bu aşama, D-8 içinde ticaretin genişletilmesine, sektörel iş birliğinin güçlendirilmesine ve üye ülkelerin ekonomilerinin rekabet gücünü ve sürdürülebilirliğini artıran somut projelerin hayata geçirilmesine yöneliktir. Ancak birbiriyle bağlantılı iki güç - iklim değişikliği ve hızlı kentleşme - yol haritasının hedeflerine ulaşılması için ciddi zorluklar yaratıyor. Artan sıcaklıklar, ekstrem hava olayları, gıda ve su güvenliği sorunları, enerji piyasasındaki değişkenlik, biyoçeşitlilik kaybı ve ayrıca sağlık ve geçim riskleri D-8 ülkelerinde ticaret, yatırım ve verimliliği olumsuz etkiliyor.
Aynı zamanda, D-8 ülkelerinde şehirler hızla genişliyor, bu da konut, enerji, ulaşım ve altyapı üzerinde büyük baskı yaratıyor. Bu meseleler birbirinden ayrı çözülemez. Şehirler hem iklim değişikliğinin nedeni hem de kurbanıdır: küresel enerji tüketiminin ana kısmını ve yaklaşık yüzde 70 emisyonu oluşturuyorlar, aynı zamanda iklim risklerine karşı en hassas mekanlardır. Bununla birlikte, şehirler aynı zamanda inovasyon merkezleridir - burada yenilenebilir enerji sistemleri, sürdürülebilir ulaşım, ekolojik konutlar, iklime uygun tarım ve döngüsel ekonomi gibi entegre çözümler test edilip genişletilebilir.
D-8 için iklim dayanıklılığı ile sürdürülebilir şehirciliği uzlaştırmak sadece bir gereklilik değil, aynı zamanda stratejik bir fırsattır. Yeşil şehir gelişimi yatırımları çeker, yeni iş yerleri yaratır ve sürdürülebilir teknolojilere ticareti teşvik eder ki bu da yol haritasının hedeflerine doğrudan hizmet eder. Şehirleri, yani büyüme ve inovasyonun motorlarını - sürdürülebilirlik ilkeleri ile yönetmekle iklim faaliyetini kapsayıcı ve geleceğe hazır ekonomilerin temel itici gücüne dönüştürmek mümkündür.
Bu çerçevede, ilk kez düzenlenecek D-8 Yüksek Seviyeli İklim ve Şehircilik Diyaloğu bu yıl Bakü'de D-8 Haftası sırasında organize edilecek ve teşkilat için tarihi bir aşama olacak. Etkinlik D-8 ülkelerinin bakan, komiser ve belediye başkanlarını bir araya getirerek ulusal iklim ve şehir önceliklerini ortak ekonomik amaçlarla uyumlaştırmak, düşük karbonlu kalkınma için yenilikçi yaklaşımları tartışmak, yeşil ortaklıkları teşvik etmek ve D-8'i Küresel Güney'de iklime dayanıklı şehircilik alanında önde gelen platform olarak güçlendirmek amacı taşıyor. Bu diyalog, ayrıca D-8'in küresel düzeyde tanınmasını artıracak ve teşkilatın inovasyon, sürdürülebilirlik ve ortak refah ilkelerine dayanan geleceğe dönük, iklime duyarlı ekonomik blok olarak konumunu güçlendirecek.
Etkinlikte Azerbaycan Ekoloji ve Doğal Kaynaklar Bakan Yardımcısı Umayra Tağıyeva, Devlet Şehircilik ve Mimarlık Komitesi Başkan Yardımcısı Dövlethan Dövlethanov, D-8 Genel Sekreteri, Büyükelçi İsiaka Abdulkadir İmam, BM'nin Asya ve Pasifik için Ekonomik ve Sosyal Komisyonu'nun (UNESCAP) Sürdürülebilir Şehircilik Bölümü Başkanı Kurt Garriğan, Avrupa İmar ve Kalkınma Bankası (EBRD) Ortaklık Direktörü Tea Melikadze konuşma yaptılar.
Umayra Tağıyeva, bugün iklime dayanıklı bir gelecek adına şehirlerimizi ve ekonomilerimizi dönüştürmek amacıyla önemli bir aşamada olduğumuzu belirtti. Geçen yıl Azerbaycan Cumhurbaşkanı İlham Aliyev'in liderliğinde ülkemiz COP29'a ev sahipliği yapmak için tüm çabalarını seferber etti. COP29 sırasında iklim finansmanı alanında ciddi ilerleme kaydedildi. Taraflar gelişmekte olan ülkeler için yıllık finansmanı üç kat artırarak 2035 yılına kadar 300 milyar dolara çıkarmak, ayrıca kamu ve özel kaynaklardan yıllık 1,3 trilyon doların seferber edilmesi yönünde anlaşmaya vardılar. Bu, hassas ülkelerin korunmasına, temiz enerjinin yaygınlaşmasına, yeni iş yerlerinin oluşturulmasına ve sürdürülebilir ekonomik büyümeye önemli katkı sağlayacak.
Devlet Şehircilik ve Mimarlık Komitesi Başkan Yardımcısı Dövlethan Dövlethanov konuşmasında, sürdürülebilir şehirlerin kurulmasının iklim faaliyetinin en önemli yönlerinden biri olduğunu vurguladı. Bu tartışmanın bir parçası olmaktan ve bu önemli gündem üzerinde D-8 ülkelerinin iş birliğine katkı sağlamaktan memnuniyet duyuyoruz. Tahminlere göre, 2050 yılına kadar dünya nüfusunun yaklaşık %68'i şehirlerde yaşayacak. Bu durum, şehirciliği daha sürdürülebilir, kapsayıcı ve kaynak tasarruflu bir şekilde yapmayı zorunlu kılıyor. Tüm ülkeler gibi biz de artan sıcaklık, doğal kaynakların tükenmesi ve hızlı şehir büyümesi gibi zorluklarla karşı karşıyayız. Ancak bu zorluklar aynı zamanda yeni fırsatlar da yaratıyor. Eğer şehirlerin gelişimini doğru yönlendirebilirsek, onları ekonomik büyümenin, inovasyonun ve refahın önemli bir motoru haline getirebiliriz. Azerbaycan'ın şehir politikasında sürdürülebilirlik ilkeleri temel bir yer tutuyor. Bu yönde atılan adımların ekonomimizi daha rekabetçi, toplumumuzu ise daha dayanıklı hale getireceğine inanıyoruz.
Azerbaycan Dışişleri Bakanlığı Ekonomik İşbirliği Dairesi Başkanı Elmar Memmedov, Azerbaycan'ın COP29 başkanlık döneminin iklim ve şehircilik konularının küresel gündemde birleştirilmesi açısından önemli bir aşama olduğunu söyledi. COP29 çerçevesinde iklim faaliyeti üzerine çok sektörlü faaliyet ve girişimleri kapsayan Bakü Sürdürülebilirlik Koalisyonu'nu kurduklarını vurgulayan Daire Başkanı, COP29'un ana sonuçlarından birinin COP29 çerçevesinde düzenlenen Şehircilik Günü'nde imzalanan Sürdürülebilir ve Sağlıklı Şehirler için Çok Taraflı Faaliyet Yolları (MAP) Bildirisi'nin kabul edilmesi olduğunu belirtti.
"Bu belge 200'den fazla ortak ve yaklaşık 60 ülkenin desteğiyle kabul edildi, ayrıca 100'den fazla şehir bu girişime katıldı. Bu bildiri, iklimle ilgili yeni zorlukları küresel planlama ve sürdürülebilir kalkınma mekanizmaları ile uyumlu hale getiriyor" diye Elmar Memmedov belirtti.
BM'nin Asya ve Pasifik Ekonomik ve Sosyal Komisyonu'nun (UNESCAP) Sürdürülebilir Şehir Gelişimi Bölümü Başkanı Kurt Garrigan, 2023 yılında Kore Cumhuriyeti'nin Suwon şehrinde düzenlenen Asya-Pasifik Şehir Forumu'nda 20 üye devletin sürdürülebilir şehir gelişimine ilişkin yüksek düzeyli bir bildiri kabul ettiğini söyledi.
"Üye ülkeler, kadınların, gençlerin, engelli kişilerin ve hassas grupların ihtiyaçlarına cevap veren kapsayıcı şehir politikalarını önceliklendirmeye, uygun fiyatlı konut, ulaşım ve yenileme projelerine yatırımı artırmaya ve ayrıca şehirler arası iş birliği mekanizmalarını güçlendirmeye mutabık kaldılar" dedi.
K. Garrigan, bu girişimlerin artık BM'nin hükümetlerarası platformlarına entegre edildiğini ekledi: "Bu yılın Nisan ayında düzenlenen UNESCAP'ın 81. oturumunda üye devletler, Asya ve Pasifik bölgesinde sürdürülebilir şehircilik alanında bölgesel iş birliğinin teşviki hakkında bir karar kabul ettiler."
Hatırlatalım ki, bu yılın 4 Mart'ında Azerbaycan Cumhuriyeti Cumhurbaşkanı İlham Aliyev'in D-8 Gelişmekte Olan Ülkeler Teşkilatı Genel Sekreteri ile Bakü'de gerçekleştirdiği görüşmede yapılan müzakerelere uygun olarak Azerbaycan bu teşkilatta aktif çalışmalar yürütmektedir.
D-8 Haftası çerçevesinde Azerbaycan'da kurulacak D-8 Enerji ve İklim Merkezi, D-8 Medya Mükemmellik Merkezi ve D-8 Ulaşım Mükemmellik Merkezi'ne ilişkin D-8 üye ülkelerinin katılımıyla ilgili görüşmeler, ayrıca tarihte ilk kez D-8 Komiserleri'nin gayri resmi görüşmesi (Retreat) ve İklim ve Şehirler üzerine D-8 Yüksek Düzeyli Diyalog etkinliği düzenlendi.
Bu etkinliklerde D-8 Teşkilatı'nın güçlü bir ekonomik bloka dönüşmesi amacıyla teşkilatta reformlar ve ayrıca iklim, şehircilik ve medya alanında iş birliği gibi yeni konuların D-8 gündemine getirilmesi meseleleri ele alındı.
Azerbaycan, geçen yılın Aralık ayında Kahire'de düzenlenen D-8 Zirve Görüşmesi'nde D-8 Teşkilatı'nın 27 yıl önce kurulmasından sonra bu teşkilatın üyeliğine kabul edilen ilk ülke oldu. D-8 üye devletleri listesine Azerbaycan, Türkiye, Mısır, Nijerya, Pakistan, İran, Endonezya, Bangladeş ve Malezya dahildir.
Şu anda Mısır D-8'e başkanlık etmekte olup 1 Ocak 2026'dan itibaren iki yıl süreyle Endonezya D-8'e başkanlık edecektir. İklim ve Şehirler üzerine D-8 Yüksek Düzeyli Diyalog etkinliği, Azerbaycan'ın COP29 Başkanlığı çerçevesinde düzenlenmekte olup etkinliğe D-8 üye ülkelerinin İklim ve Şehircilik Bakanları, D-8 Komiserleri ve D-8 bölgesinden şehir liderleri katılmaktadır. Bu yetkililer ayrıca Azerbaycan'ın 3. Ulusal Şehircilik Forumu'na da katıldılar.
Bu hafta Azerbaycan'da ilk kez D-8 Haftası düzenleniyor.
Oxu.Az'ın Report'tan aktardığı habere göre, D-8 Haftası kapsamında Azerbaycan'da kurulacak olan D-8 Enerji ve İklim Merkezi, D-8 Medya Mükemmellik Merkezi ve D-8 Ulaşım Mükemmellik Merkezi hakkında D-8 üye ülkelerinin katılımıyla ilgili görüşmeler, ayrıca tarihte ilk kez D-8 Komiserleri'nin gayri resmi toplantısı (Retreat) ve İklim ve Şehirler üzerine D-8 Yüksek Düzeyli Diyalog etkinliği gerçekleştiriliyor.
Bu etkinliklerde D-8 Örgütü'nün güçlü bir ekonomik bloka dönüşmesi amacıyla örgütteki reformlar, ayrıca iklim, şehircilik ve medya alanında iş birliği gibi yeni konuların D-8 gündemine getirilmesi meseleleri tartışıldı.
Azerbaycan geçen yılın Aralık ayında Kahire'de gerçekleştirilen D-8 Zirve Toplantısı'nda D-8 Örgütü'nün 27 yıl önce kurulmasından sonra bu örgüte üyeliğe kabul edilen ilk ülke oldu. Halihazırda D-8 üye devletleri listesinde Azerbaycan, Türkiye, Mısır, Nijerya, Pakistan, İran, Endonezya, Bangladeş ve Malezya yer almaktadır.
Şu anda Mısır D-8'e başkanlık ediyor ve 2026 yılı Ocak ayının 1'inden itibaren iki yıl boyunca Endonezya D-8'e başkanlık edecek. İklim ve Şehirler üzerine D-8 Yüksek Düzeyli Diyalog etkinliği Azerbaycan'ın COP29 Başkanlığı kapsamında düzenleniyor ve etkinliğe D-8 üye ülkelerinin İklim ve Şehircilik Bakanları, D-8 Komiserleri ve D-8 bölgesinden şehir liderleri katılıyor. Bu yetkililer, ayrıca Azerbaycan'ın 3. Ulusal Şehircilik Forumu'na da katıldılar.
