Karayolları Trafik Kanunu'nda yapılan kapsamlı değişiklikle birlikte hız denetimleri ve ceza uygulamalarında yepyeni bir sisteme geçiş sağlandı. Söz konusu düzenlemeyle, daha önce yüzdelik dilimler esas alınarak uygulanan ceza modeli tamamen ortadan kaldırıldı ve bunun yerine aşılan kilometre hızına göre 9 farklı kademeden oluşan bir yapı hayata geçirildi.
Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) Genel Kurulu'nda onaylanarak Resmi Gazete'de yayımlanmasının ardından yürürlük kazanan Karayolları Trafik Kanunu'nda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun ile hız ihlallerine ilişkin yaptırımlar baştan sona yeniden belirlendi.
Gerçekleştirilen değişiklik kapsamında, trafikte hız denetim uygulamaları ve cezalandırma mekanizmalarında yeni bir süreç başlatıldı.
Buna göre, önceki sistemde hız sınırının ne oranda aşıldığına bakılarak yüzdelik dilimler çerçevesinde uygulanan ceza mekanizması kaldırıldı ve yerine aşılan kilometre değeri temel alınarak belirlenen 9 kademeli yeni bir yapıya geçiş sağlandı. Bunun yanı sıra hız kuralları, "yerleşim yeri içi" ve "yerleşim yeri dışı" şeklinde iki farklı kategoride sınıflandırıldı.
Hız ölçümüne yönelik teknik cihazlar veya çeşitli teknik yöntemlerle gerçekleştirilen tespitler sonucunda yönetmelikte öngörülen hız sınırlarını yerleşim yeri içinde 6-10 kilometre/saat aşan sürücülere 2 bin lira, 11-15 kilometre/saat aşanlara 4 bin lira, 16-20 kilometre/saat aşanlara 6 bin lira, 21-25 kilometre/saat aşanlara 8 bin lira, 26-35 kilometre/saat aşanlara 12 bin lira, 36-45 kilometre/saat aşanlara 15 bin lira, 46-55 kilometre/saat aşanlara 20 bin lira, 56-65 kilometre/saat aşanlara 25 bin lira, 66 kilometre/saat ve üzerinde aşanlara ise 30 bin lira tutarında idari para cezası kesilecek.
Aynı hız sınırlarını yerleşim yeri dışında 11-15 kilometre/saat aşan sürücülere 2 bin lira, 16-20 kilometre/saat aşanlara 4 bin lira, 21-25 kilometre/saat aşanlara 6 bin lira, 26-30 kilometre/saat aşanlara 8 bin lira, 31-40 kilometre/saat aşanlara 12 bin lira, 41-50 kilometre/saat aşanlara 15 bin lira, 51-60 kilometre/saat aşanlara 20 bin lira, 61-70 kilometre/saat aşanlara 25 bin lira, 71 kilometre/saat ve üzeri aşanlara 30 bin lira idari para cezası tatbik edilecek.
Örnek olarak, yerleşim yeri içinde hız sınırının 50 kilometre/saat olarak tespit edildiği güzergahlarda 56 kilometre/saat, 70 kilometre/saat olarak belirlenmiş yollarda 76 kilometre/saat ve 82 kilometre/saat olarak tayin edilen yollarda 88 kilometre/saat hızla seyahat edilmesi halinde hız ihlali başlangıcı sayılacak.
Yerleşim yeri dışında ise hız sınırının 90 kilometre/saat olarak uygulandığı yollarda 101 kilometre/saat, 110 kilometre/saat olarak belirlenmiş güzergahlarda 121 kilometre/saat ve 130 kilometre/saat olarak tespit edilen yollarda 141 kilometre/saat hızla hareket edilmesi ihlal başlangıcı olarak kabul edilecek.
Sürücü belgelerinin geri alınması
Yerleşim yeri içinde hız sınırını 46-55 kilometre/saat aralığında ihlal eden sürücülerin her defasında 30 gün, 56-65 kilometre/saat aralığında ihlal edenlerin her defasında 60 gün, 66 kilometre/saatin üzerinde ihlal gerçekleştirenlerin ise her defasında 90 gün boyunca sürücü belgeleri geri alınacak.
Nüfusu 5 binin altında kalan yerleşim birimlerinde yapılacak denetimlerin gerçekleştirileceği noktalar, mahalli mülki idare amiri tarafından tespit edilecek.
Yerleşim yeri dışında hız sınırını 51-60 kilometre/saat aşan sürücülerin her seferinde 30 gün, 61-70 kilometre/saat aşanların her seferinde 60 gün, 71 kilometre/saatin üzerinde aşanların ise her seferinde 90 gün süreyle sürücü belgeleri geri alınacak.
Geri alınan sürücü belgelerinin tekrar iade edilebilmesi için kesilen idari para cezalarının eksiksiz olarak ödenmiş olması şart koşulacak. Ayrıca son ihlalin meydana geldiği tarihten itibaren geriye doğru bir yıllık süre zarfında 5'inci kez el konulan sürücü belgeleri, geri alma süresinin dolmasının ardından sürücünün psikoteknik değerlendirme ile psikiyatri uzmanı muayenesinden geçirilmesi ve ehliyet almasına engel bir durumunun bulunmadığının tespit edilmesi koşuluyla iade edilecek.
Hız sınırlarının aşılıp aşılmadığını belirlemek amacıyla kullanılan cihazların konumunu tespit eden veya sürücüyü uyaran her türlü cihazın üretimi, ithalatı ve araçlarda bulundurulması yasaklanacak.
Bu tür cihazları üreten ve ithal edenlere, eylem ayrıca başka bir suç teşkil etse dahi 370 bin lira, söz konusu cihazları araçlarında taşıyanlara ise 185 bin lira idari para cezası uygulanacak. Bunun yanında bu cihazlara mülki amir tarafından el konularak mülkiyetinin kamuya devredilmesine hükmedilecek.
İlgili düzenlemeyi kapsayan Karayolları Trafik Kanunu'nda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun, 27 Şubat tarihinde Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girmişti.
AA
