Ermenistan'ın Azerbaycan'a karşı askeri saldırısı sonucunda barış ve insanlık karşıtı suçlar, savaş suçları, saldırgan savaşın hazırlanması ve yürütülmesi, soykırım, savaş kanunlarını ve kurallarını ihlal etme, ayrıca terörizm, terörizmi finanse etme, iktidarı zorla ele geçirme, zorla elde tutma ve diğer çok sayıda suçu işlemekle suçlanan Ermenistan Cumhuriyeti vatandaşları Arayik Arutyunyan, Arkadi Gukasyan, Bako Saakyan, Davit İşhanyan, David Babayan, Levon Mnatsakanyan ve diğerlerinin hakkındaki ceza davalarına ilişkin açık mahkeme duruşması 8 Eylül'de devam etti.
Oxu.Az'ın AZƏRTAC'dan aktardığı habere göre, Bakü Askeri Mahkemesi'nde hakimler Zeynal Ağayev başkanlığında, Camal Ramazanov ve Anar Rzayev'den oluşan heyet (yedek hakim Günel Semedova) tarafından yürütülen mahkeme oturumunda sanıkların her biri bildikleri dilde tercüman ve savunmaları için avukatlarla temin edildi.
Oturumda sanıklar, savunucuları, mağdurların bir kısmı, onların yasal varisleri ve temsilcileri, ayrıca devlet suçlamasını savunan savcılar katıldı.
Mahkeme süreci belgelerin incelenmesiyle devam etti. Açıklanacak belgelerin olaylara göre inceleneceği belirtildi.
Açıklanan belgelerden biri 22 Şubat 1988'de Azerbaycanlılara ait GAZ-21 marka devlet kayıt plakalı aracın ateş altına alınması olayıyla ilgiliydi. O sırada araçta L.F.Mamedov, A.M.Abdullayev, A.M.Hudiyev, Ş.B.Salmanova ve onun küçük yaştaki çocuğunun olduğu belirtildi.
Sonraki belgeler Armen Grigoryeviç Sarkisyan'ın ateşli silah ve patlayıcı cihaz edinip bulundurması, Artur Aşotoviç Saiyan'ın patlayıcı maddeleri edinmesi ve bulundurması, Şuşa ve Hankendi şehrinde meydana gelen kitlesel kargaşa olaylarıyla ilgiliydi. Mağdur olarak dinlenen Zenfira Babur kızı Abbasova ifadesinde iki oğluyla birlikte Hankendi şehrinde yaşadığını belirtti. 1988'de her gün Ermenilerin tehditlerine maruz kaldıklarını söyledi. "Azerbaycan defol, yaşasın Ermeni halkı" sloganları atarak, evlerini yakmakla tehdit edip gitmelerini istediklerini belirtti. Yaşadığı binanın sakini Slavik Ayrapetyan onu birkaç kez tehdit etmiş, hakaret etmiş ve yaşadığı bölgeden çıkıp gitmelerini istemiştir. 18 Eylül 1988'de yaşadığı ev yıkılmıştır.
Açıklanan sonraki belgeler, 18-19 Eylül 1988'de Şuşa, Hankendi ve Hocalı'da kitlesel kargaşa çıkarılması olaylarıyla ilgilidir.
Hankendi şehrinde Azerbaycanlı sakinlerin evlerinin, dairelerinin yakılması ve diğer olaylarla ilgili açıklanan belgelerden birine göre, tanık olarak dinlenen Yuriy Osipoviç Cahangiryan ifadesinde, Karabağ İpek Kombinası'nda "partorg" görevinde çalışan Robert Setrakoviç Koçaryan'ın "Krunk" adlı Ermeni örgütünün aktif üyelerinden biri haline gelerek Azerbaycanlılara karşı milli nefret ve düşmanlık propagandası yapmaya başladığını belirtmiştir. O, R. Koçaryan'ın Azerbaycanlıların kovulması ve Karabağ'ın Ermenistan'a birleştirilmesi için mitingler, toplantılar düzenlediğini, çalıştığı kombinatta Azerbaycanlı çalışanlara tehdit ve hakaretlerde bulunduğunu, onları işten çıkardığını ve diğer Ermeni yöneticilerden de Azerbaycanlı çalışanların işten çıkarılmasını talep ettiğini belirtmiştir.
Mahkemede, Şuşa şehrini ablukaya almak amacıyla 7 Ekim 1989'da Hankendi-Şuşa karayolunun 14. kilometresindeki köprünün patlatılması, 18 Şubat 1990'da Yevlah-Laçın yolunda hareket eden "İkarus 250/59" otobüsünün patlatılması ve bunun sonucunda yolcuların yaralanması olaylarıyla ilgili belgeler de açıklanmıştır.
Sonraki belgeler, Hadrut ilçesinin Tuğ köy okulunun yakınında küçük yaştaki Teyyub Ferruh oğlu Süleymanov'un öldürülmesi, Mireli Elislam oğlu Şahbazov, Ogtay Cahangir oğlu Zeynalov, İlham Yunis oğlu Memmedov, Vilayet Sefer oğlu Adgözelov, Bulut Hüseynalı oğlu Emiraslan'ın yaralanması, 3 Kasım 1989'da Şuşa ilçesinde Ermenistan'a ait Mi-8 marka sivil helikopterde silah-mühimmat (askeri kıyafet, patlayıcı madde, ateşli silah ve askeri amaçlı çeşitli eşyalar) bulunması, Gafan istasyonundan Şayıflı istasyonuna (Zengilan ilçesi) gelen 23527 numaralı yolcu-yük treninin Gafan istasyonunun 36. kilometresinde ateşli silahla vurulması, Göygöl ilçe emniyet müdürlüğünün Çaykend bölgesi baş saha komiseri, polis kaptanı Metleb Misir oğlu Abışov'un öldürülmeye teşebbüs edilmesi, Eldar Hıdır oğlu Aslanov ve Müşfig Reşid oğlu Mustafayev'in yaralanması, Hocavend ilçesinin Karadağlı köyü yönünde patlayıcı cihaz atılması, Sakin Sakit oğlu Abbasov ve Şahbaz Mürsel oğlu Guliyev'in öldürülmesi, Neriman Behman oğlu Veliyev'in rehin alınması olaylarıyla ilgilidir.
Açıklanan belgelerden birkaçı, 12 Ocak 1990'da Todan köyüne silahlı saldırı yapılması olayıyla ilgilidir. Belirtildiğine göre, o gün saat 17 sıralarında Ermenistan güçleri tarafından helikopter kullanılarak ve yaya olarak Ağcakend kasabasının Todan köyüne silahlı saldırı düzenlenmiştir. Sivil halkın kurşunlanması sonucunda Hanlar adına kolhozun yönetim kurulu başkanı Eligara Eliaslan oğlu Elihüseynov, Abbasgulu Ezim oğlu Memmedov, Ruzigar İmran oğlu Kasımov ve Bahtiyar Nadir oğlu Eliyev olay yerinde ölmüş, birkaç kişi daha yaralanmıştır.
Sonraki belgeler, Hankendi havaalanında uçak (Erivan şehrinden kalkan) yüklerinin arasından silah-mühimmat bulunması, Neman Ali oğlu Veliyev'in öldürülmesi, Sederek köyünün ateş altına alınması sonucunda birkaç kişinin öldürülmesi, Eldeniz İlham oğlu Eliyev, Bilal Ebülfez oğlu Verdiyev, Sahib Cemil oğlu Memmedov'un rehin alınarak 6 gün boyunca yasadışı olarak özgürlüklerinden mahrum bırakılması ve işkence edilmesi olaylarıyla ilgilidir.
Bunun yanı sıra, mahkemede Gazah ilçesinin Bağanıs Ayrım köyüne yapılan baskınla ilgili bazı fotoğraflar gösterilmiştir. Belirtildiğine göre, bu olayla ilgili belgeler önceki mahkeme oturumlarında incelenmiş, mağdurlar ifade vermiştir.
Mahkeme süreci 11 Eylül'de devam edecektir.
8 Eylül'de Bakü Askeri Mahkemesi'nde mahkeme süreci belgelerin incelenmesiyle devam etti.
Oxu.Az'ın haberine göre, açıklanacak belgeler bölümler halinde incelenecek.
Açıklanan belgelerden biri 22 Şubat 1988'de Azerbaycanlılara ait GAZ-21 marka devlet kayıt plakalı aracın ateşe tutulması olayıyla ilgiliydi. Belirtildiğine göre, o sırada araçta L.F.Mamedov, A.M.Abdullayev, A.M.Hudiyev, Ş.B.Salmanova ve onun küçük yaştaki çocuğu bulunuyordu.
Sonraki belgeler Armen Grigoryeviç Sarkisyan'ın ateşli silah ve patlayıcı cihaz edinip bulundurması, Artur Aşotoviç Saiyan'ın patlayıcı maddeleri edinmesi ve bulundurması, Şuşa ve Hankendi şehirlerinde meydana gelen kitlesel kargaşa olaylarıyla ilgiliydi. Mağdur sıfatıyla dinlenen Zenfira Babur kızı Abbasova ifadesinde, 2 oğluyla birlikte Hankendi şehrinde yaşadığını belirtmiştir. 1988 yılında her gün Ermenilerin tehditlerine maruz kalmışlardır. "Azerbaycan defol, yaşasın Ermeni halkı" sloganları atarak, evlerini yakmakla tehdit edip gitmelerini istemişlerdir. Onun yaşadığı binada oturan Slavik Ayrapetyan birkaç kez onu tehdit ve hakaret etmiş, yaşadığı bölgeden çıkıp gitmelerini istemiştir. 1988 yılı Eylül ayının 18'inde yaşadığı ev yıkılmıştır.
Açıklanan sonraki belgeler 18-19 Eylül 1988'de Şuşa, Hankendi ve Hocalı'da kitlesel kargaşa çıkarılması olaylarıyla ilgiliydi.
Ek belgeler Hankendi şehrinde Azerbaycanlı sakinlerin yaşadığı evlerin, dairelerin yakılması ve diğer olaylar, 1988 yılı Eylül ayının 21'inden Ekim ayının 21'ine kadar Hankendi şehrinde evlerin yakılması ve yağmalanması, 1988 yılı Kasım ayının 22'sinde Şerur ilçesi sakinlerinin yaralanması, Sederek ilçesine silahlı saldırı sonucunda 3 kişinin yaralanması, Şerur ilçesi Su havzası işletme idaresinin yakılması olayları, Hankendi Pedagoji Enstitüsü 3. sınıf öğrencisi Norayla Eduardoviç Danelyan hakkında ceza davası, ayrıca 1989 yılı Ocak ayının 10'unda Elekber Paşa oğlu Gurbanov'un öldürülmesi, Hankendi şehir sakini Ofeliya Yusif kızı Esedova'nın yaşadığı daireden kovulması, araç konvoyunun Ağdere bölgesinde durdurularak Azerbaycanlılara zarar verilmesi ve diğer olaylar, Hankendi şehrinde kamu düzeninin kaba şekilde bozularak araçlara zarar verilmesi, Gazah ilçesinin Barhudarlı köyünün ateşe tutulması, 1989 yılı Ağustos ayının 10'unda Şahbuz ilçesinde obalara baskın düzenlenmesi, Şerur ilçesinin Günnüt köyünde toprak yola patlayıcı madde gömülmesi ve diğer olaylarla ilgiliydi.
Belirtelim ki, Ermenistan'ın askeri saldırısı sonucunda barış ve insanlık aleyhine suçlar, savaş suçları, ayrıca saldırgan savaşın hazırlanması ve yürütülmesi, soykırım, savaş kanunlarını ve kurallarını ihlal etme, terör, terörü finanse etme, iktidarı zorla ele geçirme, zorla tutma ve diğer çok sayıda suç işlemekle suçlanan Ermenistan Cumhuriyeti vatandaşlarının mahkemesi devam etmektedir.
