Azerbaycan Cumhuriyeti Hükümeti ile Amerika Birleşik Devletleri Hükümeti arasında Stratejik Ortaklık Şartı'nın metni açıklandı.
Şart'ta şöyle denilmektedir:
Azerbaycan Cumhuriyeti Hükümeti ve Amerika Birleşik Devletleri Hükümeti:
1.İkili ilişkilerinin temeli olarak birbirinin egemenliğini, bağımsızlığını, toprak bütünlüğünü ve sınırlarının dokunulmazlığını desteklediklerini bir kez daha teyit ederler;
2. 8 Ağustos 2025 tarihinde Washington şehrinde imzalanan Azerbaycan Cumhuriyeti ile Amerika Birleşik Devletleri arasında Stratejik Ortaklık Şartı'nın hazırlanması amacıyla Çalışma Grubu'nun oluşturulması hakkında Azerbaycan Cumhuriyeti Hükümeti ve Amerika Birleşik Devletleri Hükümeti arasında Mutabakat Zaptı'ndan hareket ederler;
3. Bölgesel bağlantılar, ekonomik yatırım ve güvenlik iş birliği dahil olmak üzere, karşılıklı çıkar ve ortak fayda doğuran alanlarda stratejik ortaklıklarının önemini teyit ederler;
4. Diplomatik, ekonomik, enerji, teknolojik ve güvenlik alanları dahil olmak üzere, karşılıklı çıkar doğuran konularda ilişkileri güçlendirmek için ortak niyetlerini vurgularlar;
5. Stratejik ortaklığın ve genişletilmiş iş birliğinin planlanması ve uygulanmasına yalnızca devlet kurumlarının değil, aynı zamanda her iki ülkenin özel sektörlerinin de dahil edilmesinin büyük önemini teyit ederler.
Bölüm I: Bölgesel Bağlantılar, Enerji, Ticaret ve Transit dahil
Azerbaycan Cumhuriyeti ve Amerika Birleşik Devletleri Trans-Hazar Taşımacılık Koridoru'nu (Orta Koridor) esas alarak kara, deniz ve hava taşımacılığı altyapısının geliştirilmesi; enerji ve veri bağlantısı; ticaret ve transitin kolaylaştırılması; gümrük kontrolü ve sınır geçişi; uluslararası multimodal lojistik; ve diğer ilgili alanlarda iş birliği yoluyla bölgesel bağlantıları teşvik etmek için birlikte çalışmak niyetindedirler. Onlar, 8 Ağustos 2025 tarihli Washington Barış Zirvesi Bildirisi doğrultusunda, katılımcı ülkelere uluslararası ve ülke içi bağlantılar için karşılıklı faydalar sağlayarak, Azerbaycan Cumhuriyeti'nin ana kısmı ile onun Nahçıvan Özerk Cumhuriyeti arasında engelsiz bağlantıyı temin edecek ve bölgenin uluslararası ticaret ve transit potansiyelini hayata geçirecek multimodal bağlantı projesi olarak Uluslararası Barış ve Refah adına Trump Rotası'nın (TRIPP) önemini kabul etmektedirler.
Azerbaycan Cumhuriyeti ve Amerika Birleşik Devletleri, Asrın Anlaşması, Güney Gaz Koridoru gibi projelerin hayata geçirilmesiyle sonuçlanan ve yakın iş birliği sayesinde her iki tarafa ve daha geniş bölgeye fayda sağlamış Azerbaycan-ABD ilişkilerinin verimli tarihine dayanarak, ikili ekonomik ilişkileri teşvik etmek amacıyla iş ortamının, ticaret ve yatırım akışlarının geliştirilmesi yönünde çalışmak niyetindedirler. Bu amaçla:
1. Azerbaycan Cumhuriyeti ve Amerika Birleşik Devletleri, Orta Koridorun geliştirilmesine özel önem vererek enerji, ulaşım ve dijital altyapı sektörlerinde, ayrıca TRIPP ve diğer projelerin geliştirilmesi aracılığıyla ekonomik büyümeyi ve bölgesel bağlantıları teşvik etmek için iş birliğini genişletmek niyetindedirler;
2. Azerbaycan Cumhuriyeti ve Amerika Birleşik Devletleri, bölgesel bağlantıların önemini kabul ederek, enerji ve ulaşım sektörlerine, ayrıca dijital altyapının geliştirilmesine yönelik kamu ve özel sektör yatırımlarını seferber etme imkanlarını araştırmak niyetindedirler;
3. Azerbaycan Cumhuriyeti ve Amerika Birleşik Devletleri, enerji güvenliğinde güvenilir bir ortak olarak Azerbaycan Cumhuriyeti'nin stratejik önemini kabul ederek, ikili formatta ve üçüncü ülkelerle ortaklıklar aracılığıyla, enterkonnektör projeleri gibi ortak projelerin uygulanması ve tedarik güzergâhlarının çeşitlendirilmesi yönünde, petrol, gaz ve elektrik enerjisi sektörleri de dâhil olmak üzere enerji iş birliğini genişletmek niyetindedirler;
4. Azerbaycan Cumhuriyeti ve Amerika Birleşik Devletleri, sivil nükleer iş birliğini derinleştirmek niyetindedirler;
5. Azerbaycan Cumhuriyeti ve Amerika Birleşik Devletleri, kritik minerallerin Orta Koridor aracılığıyla küresel pazarlara transitini kolaylaştırmaya ilişkin iş birliği yapmak niyetlerini ifade etmektedirler.
Bölüm II: Yapay Zeka (AI) ve Dijital Altyapı dahil Ekonomik Yatırımlar
1.Azerbaycan Cumhuriyeti ve Amerika Birleşik Devletleri, ekonomik büyümeyi güçlendirmek, yatırımları teşvik etmek ve ikili iş ortamını geliştirmek amacıyla iş birliğini genişletmek niyetindedirler. Amerika Birleşik Devletleri, Azerbaycan Cumhuriyeti'nin küresel ekonomiye daha fazla entegrasyon sağlama ve Hazar bölgesi için enerji, ticaret, veri, finans, ulaşım ve lojistik ağı olarak konumunu güçlendirme çabalarını takdir etmektedir;
Azerbaycan Cumhuriyeti ve Amerika Birleşik Devletleri, ekonomik veya ticaret diyalog platformlarının düzenlenmesi imkânlarının araştırılması da dahil olmak üzere, ikili ticaret ve yatırımları artırmak için stratejik fırsatları belirlemek niyetindedirler;
Azerbaycan Cumhuriyeti ve Amerika Birleşik Devletleri, özel sektörün aktif katılımıyla ikili ve bölgesel ekonomik, ticari ve yatırım iş birliğini geliştirmek amacıyla iş birliğini genişletmek niyetindedirler;
2. Azerbaycan Cumhuriyeti ve Amerika Birleşik Devletleri, AI ortaklıklarının geliştirilmesi konusundaki iş birliğini genişletmek ve uygun durumlarda, uzay sanayi alanında iş birliği ve Azerbaycan Cumhuriyeti'nde özel sektörle iş birliği ile AI veri merkezlerinin geliştirilmesi de dahil olmak üzere dijital altyapıya yatırım yapılmasını teşvik etmek niyetindedirler;
3. Azerbaycan Cumhuriyeti ve Amerika Birleşik Devletleri, başarılı uluslararası deneyimlere dayanarak, özel girişim sermayesini teşvik etmeye, teknoloji gelişimini erken aşamada riskten arındırmaya ve ticarileşmeyi hızlandırmaya yönelik ortak Araştırma ve Geliştirme (Ar-Ge) destek araçları, inovasyon köprü platformları, ayrıca siber güvenlik ve yapay zekâ alanında sektör bazlı girişimler gibi özel mekanizmaların oluşturulmasını araştırmak niyetindedirler;
4. Azerbaycan Cumhuriyeti ve Amerika Birleşik Devletleri, gelişmekte olan teknolojilerin, platformların ve iş deneyimlerinin uygulanmasında başarılı uygulamaları paylaşmak ve teknik yardım sağlamak, destekleyici düzenleyici bir ortama dayanarak Azerbaycan Cumhuriyeti'nde yeteneklerin gelişimi ve nitelikli teknoloji iş gücünün artışı için iş birliğini güçlendirmek ve sınır ötesi ile Hazar ötesi dijital bağlantılar için yatırımları teşvik etmek niyetindedirler;
5. Azerbaycan Cumhuriyeti ve Amerika Birleşik Devletleri, Azerbaycan Cumhuriyeti'nde dijital altyapının geliştirilmesi ve AI uygulamaları için ortak araştırma, geliştirme, ticarileştirme, teknoloji koruması ve karşılıklı belirlenmiş şartlar çerçevesinde, hukuki ve düzenleyici çerçevelere uygun olarak teknolojilerin gönüllü transferini desteklemek amacıyla hükümetlerarası düzeyde ve kamu-özel ortaklıklar aracılığıyla iş birliği yapmak niyetindedirler.
Bölüm III: Güvenlik İş Birliği
Güney Kafkasya'da barış, Azerbaycan Cumhuriyeti ve Amerika Birleşik Devletleri'nin ortak çıkarıdır ve Azerbaycan Cumhuriyeti ile Amerika Birleşik Devletleri arasındaki güvenlik iş birliği hem iki devlete hem de uluslararası ve bölgesel barış ve güvenliğe fayda sağlamaktadır. Birleşik Devletler, Azerbaycan güçlerinin uluslararası ve bölgesel güvenliği ilerletmek amacıyla Birleşik Devletler ve koalisyon ortaklarıyla birlikte görev yaptığını dikkate alarak, Azerbaycan'ın uluslararası barış gücü çabalarına yaptığı katkıları yüksek takdirle karşılamaktadır.
Azerbaycan Cumhuriyeti ve Amerika Birleşik Devletleri, savunma sanayi ürünlerinin satışı da dâhil olmak üzere, savunma ve güvenlik iş birliğinin kapsamını genişletmek niyetindedirler;
Azerbaycan Cumhuriyeti ve Amerika Birleşik Devletleri, terör tehditlerine karşı ortak mücadele taahhütlerini dikkate alarak, mevcut terörle mücadele iş birliğini genişletmek niyetindedirler;
Azerbaycan Cumhuriyeti ve Amerika Birleşik Devletleri, siber güvenlik ve kritik altyapının korunması alanındaki kapasiteleri artırmak amacıyla iş birliği yapmak niyetindedirler;
Azerbaycan Cumhuriyeti ve Amerika Birleşik Devletleri, Azerbaycan Cumhuriyeti'nin mayınlar ve diğer patlayıcı maddelerle kirlenme nedeniyle karşılaştığı ciddi zorlukları dikkate alarak, mali destek ve teknoloji transferi yoluyla insani mayın temizleme alanındaki potansiyelin artırılmasında iş birliği yapmak niyetindedirler.
Bölüm IV: Kurumsal Çerçeve ve Uygulama
Azerbaycan Cumhuriyeti ve Amerika Birleşik Devletleri, bu Şart'tan doğan yükümlülüklerini yerine getirme konusundaki ortak niyeti kabul ederek, mevcut Stratejik Ortaklık çerçevesinin bir parçası olarak, ekonomi ve ticaret; enerji; bağlantılar, AI ve dijital gelişim; güvenlik ve savunma dahil olmak üzere iş birliği alanlarında çalışma grupları oluşturabilirler.
İlgili Çalışma Grupları, mevcut Şartname’nin imzalanmasını takiben üç ay içinde projelerin listesini ve bunların uygulanması için yol haritalarını mutabık kalmak niyetindedirler.
Azerbaycan Cumhuriyeti ve Amerika Birleşik Devletleri, mevcut Şartname çerçevesinde yılda en az bir kez düzenli olarak görüşmek niyetindedirler ve ortaklıklarının uygulanması için gerekli olan ve karşılıklı olarak belirlenen diğer diyalog platformlarını oluşturabilirler.
Azerbaycan Cumhuriyeti Hükümeti adına
Amerika Birleşik Devletleri Hükümeti adına.
