Ermenistan'ın Azerbaycan'a karşı askeri saldırısı sonucunda barış ve insanlık karşıtı suçlar, savaş suçları, bunun yanı sıra işgalci savaşın hazırlanması ve yürütülmesi, soykırım, savaş kanunlarını ve kurallarını ihlal etme, ayrıca terörizm, terörizmi finanse etme, iktidarı zorla ele geçirme, zorla elde tutma ve diğer çok sayıda suç işlemekle suçlanan Ermenistan Cumhuriyeti vatandaşları Arayik Arutyunyan, Arkadi Gukasyan, Bako Saakyan, Davit İşxanyan, David Babayan, Levon Mnatsakanyan ve diğerlerinin hakkındaki ceza davalarına ilişkin açık mahkeme duruşması 24 Temmuz'da devam etti.
Oxu.Az'ın AZƏRTAC'dan aktardığı habere göre, Bakü Askeri Mahkemesi'nde hakimler Zeynal Ağayev başkanlığında, Cemal Ramazanov ve Anar Rzayev'den oluşan heyetle (Yedek Hakim Günel Samedova) gerçekleştirilen mahkeme oturumunda sanıkların her biri bildikleri dilde tercüman ve ayrıca savunmaları için avukatlarla temin edildi.
Oturumda sanıklar, savunucuları, mağdurların bir kısmı, onların yasal varisleri ve temsilcileri, ayrıca İddia Makamı savcıları katıldı.
Hakim Zeynal Ağayev, sürece ilk kez katılan mağdurlara mahkeme heyetini, devlet suçlamasını savunan savcıları, tercümanları vb. tanıttı ve ayrıca onların yasalarca öngörülen haklarını ve görevlerini açıkladı.
Mağdur Ehed Aliyev ifadesinde 3 Ocak 1990'da Hocavend ilçesinin Ahullu köyünde Ermeniler tarafından rehin alındığını söyledi. O, Başsavcı Büyük Yardımcısı Vüsal Aliyev'in sorusuna cevabında yaklaşık 6 günlük rehin tutulma sırasında dövüldüklerini, hakarete uğradıklarını belirtti.
Behman Muharremov ifadesinde 6 Eylül 1991'de Hankendi şehri ve Hocalı ilçesi arasındaki Hasanabad köyünde Hüseyin Novruzov ve Şahin Hüseyinov ile birlikte Ermeniler tarafından esir alındığını, esaret süresince işkencelere maruz kaldıklarını belirtti. O, İddia MakamıTerane Memmedova'nın sorularına cevabında 85 gün sonra esaretten kaçtıklarını vurguladı.
Sefer Eliyev Cocuk Mercanlı köyünde, Firdovsi Guliyev ve Aydın Verdiyev Ağdam'da mayına basarak yaralandıklarını dedi.
Natig Mamedov, yaptığı açıklamada, 29 Kasım 2021'de Mirakl Dent SSŞ'ye ait kamyonun şoförü olarak, Cebrayıl ilçesine bağlı kurtarılmış Mehdili köyünde bir mayına basarakk yaralandığını belirtti.
Şemistan Bayramov, 2020'deki 44 günlük savaşın ilk günü olan 27 Eylül'de, yaşadığı Ağcabadi ilçesindeki bahçesine bir top mermisi isabet etmesi sonucu yaralandığını belirtti.
Faig Abışov, ifadesinde, kardeşi Emrah Abışov'un Vatan Savaşı'nda şehit düştüğü alanı görmeye giderken mayına bastığını ve bunun sonucunda yaralandığını belirtti. Olayın 21 Ocak 2024'te meydana geldiği ifade edildi. İrşad Guliyev, yaptığı açıklamada, 24 Eylül 2023'te Ağdam'a bağlı Abdal köyünde bir mayına çarptığını ve yaralandığını belirtti.
Başsavcılık İddia Makamı Dairesi İddia Makamı Şubesi Başkanı Nasir Bayramov'un sorularını yanıtlayan mağdur Yunis İsmayilov, ifadesinde 7 Eylül 2023'te Ağdere yönünde bir muharebe görevi yaparken mayına düşerek sağ bacağını kaybettiğini belirtti.
O sırada kendisiyle birlikte yaralanan Ruhin Novruzov, Y. İsmayilov'un ifadesinde belirtilen durumları doğruladı.
Şahbaz Hüseynov, ifadesinde 10 Ocak 1990'da yaşadığı Hocavend bölgesinde rehin alındığını, Hankendi'ye götürüldüğünü, dövüldüğünü ve işkence gördüğünü belirtti. Savcı Vusal Abdullayev'in sorusu üzerine, aynı yılın 24 Ocak'ında rehin alma durumundan kurtulduğunu söyledi.
İddia Makamı Savcısı Fuad Musayev'in sorularını yanıtlayan mağdur Azer Guliyev, ifadesinde, 1993 yılında Kelbecer işgali sırasında ailesi bölgeden ayrılırken, "Tünel" adı verilen bölgede Ermeni silahlı kuvvetleri tarafından üzerlerine ateş açıldığını belirtti. O sırada 7 kurşun yarası alarak rehin alındığını belirtti. Olayda yaralanan küçük kız kardeşinin ise hayatını kaybettiği bildirildi. 33 yıldır kız kardeşinin akıbeti hakkında bilgi alamıyor.
Murad Sultanov, ifadesinde, Şubat 1991'de Ağdam'dan Hocavend'e "GAZ-53" marka bir araçla giderken, küçük kızıyla birlikte erkek kardeşinin rehin alındığını söyledi. Bebek bir evde tutulurken, kendisi başka bir evde dövülüp işkence gördü. Üç gün sonra serbest bırakıldı.
Reşad Guliyev, ifadesinde, 20 Eylül 2023'te düzenlenen bir terörle mücadele operasyonu sırasında Ermeni silahlı kuvvetleri ve yasadışı Ermeni silahlı gruplarının kalıntıları tarafından atılan bir merminin patlaması sonucu yaralandığını belirtti.
Rahim Abişov, ifadesinde, 22 Aralık 1991'de Tatar bölgesinde rehin alındığını ve işkenceye maruz kaldığını belirtti.
Ayhan Mamedov, 4 Şubat 2021'de Ağdam'da bir mayına düştüğünü ve olay sırasında kendisiyle birlikte 5 kişinin de yaralandığını belirtti.
Mecid Adıgüzelov, 19 Mayıs 1990'da Hocavend bölgesindeki Binadaresi köyü yakınlarındaki bir kolektif çiftlikte çalışırken rehin alındığını ve üç gün boyunca rehin tutulduğunu belirtti. Rehin tutulduğu süre boyunca vahşice dövüldü ve işkence gördü. O dönemde aldığı yaralar nedeniyle sağlığı bozuldu ve hafıza sorunları yaşadı.
Vagif Aliyev, yaptığı açıklamada, 29 Temmuz 1993'te Ağdam'da esir alındığını ve 23 Ağustos'ta serbest bırakıldığını belirtti. Esaret altındayken dövüldüğünü ve işkence gördüğünü belirtti.
Mağdurlar Elmaddin Mirzayev ve Babek Abdunov, Ermeni silahlı kuvvetleri tarafından döşenen mayınların patlaması sonucu yaralandıklarını belirtti.
Diğer kurbanlar Fazila Hacıyeva, Baloglan Salmanov, Azer Musayev, Samiyaddin Askerov, Ziyad Caferov ve Rafig Guliyev, Ermeni silahlı kuvvetleri tarafından farklı zamanlarda rehin alındıklarını; Gabil Süleymanov, Farhad Farhadov, Altay Abdullayev, Arastun Kerimov, Rizvan Asadov, Rafig Paşayev ve Mehman Bayramov ise farklı tarihlerde esir alındıklarını ve dövülüp işkence gördüklerini belirtti.
Malik Isfandiyarov, Elgiz Garayev, Eşgin Allahyarov, Taghi Adigozalov, Rahbar Mammadov, Vagif Huseynov, İlham Abdullayev, Parvin Orujov, Gabil Yusifov, Oruj Huseynov, Samir Sadigov, Samir Amirov ve Ismayil Poladov, Ermeni silahlı kuvvetlerinin farklı zamanlarda gerçekleştirdiği provokasyonlar sonucu yaralandıklarını belirtti.
Diğer yaralı siviller Makhruk Mammadova (27 Eylül 2020) ve Bahtiyar İbrahimov (2016 Nisan ayındaki çatışmalar sırasında), Ermeni silahlı kuvvetleri tarafından atılan mermilerin patlaması sonucu evlerinin hasar gördüğünü belirtti.
İhtiyar Rahimov, ifadesinde, 2016 yılının Nisan ayındaki çatışmalar sırasında Ermeni silahlı kuvvetleri tarafından atılan bir top mermisinin Ağdam'da yaşadığı eve isabet ettiğini, bunun sonucunda evin hasar gördüğünü, kızının ise olay sırasında yaşadığı korku ve stresten felç kaldığını ve halen tedavi gördüğünü belirtti.
Mirmövsüm Eynalov, ifadesinde 44 günlük savaş sırasında iki kez yaralandığını belirtti.
Bahtiyar Nagiyev, ifadesinde 1994 yılında yaralı halde esir alındığını ve Şuşa'da 1 yıl 10 ay tutuklu kaldığını, işkence gördüğünü ve esaret altında yasadışı olarak çalıştırıldığını belirtti. Şuşa'daki motor deposunda çalışırken diğer Azerbaycanlılarla birlikte esaretten kaçtığını belirtti.
Diğer mağdurlar Dilşad Guliyeva, Arif Guliyev, Ulfat Abbasov, Güllar Hüseynova, Muhammed Veliyev, Bahar Sultanova, Alekper Mammadov, Adil Memişoov, Zohrab Teymurov, Akbar Akbarov ve Zibar İbrahimova, Ermenistan silahlı kuvvetlerinin Azerbaycan'a yönelik askeri saldırıları sonucunda farklı zamanlarda mağdur olduklarını belirttiler.
Mağdurlar ayrıca sanıkların, savunma avukatlarının ve kendi temsilcilerinin sorularını da yanıtladılar.
Duruşma 25 Temmuz'da devam edecek.
Belirtmek gerekir ki, Ermenistan devleti ve silahlı kuvvetleri, Ermenistan'ın işgal altındaki Azerbaycan topraklarında kurduğu sözde Dağlık Karabağ Cumhuriyeti ve yasadışı silahlı oluşumları da dahil olmak üzere Azerbaycan'a ve halkına karşı işlenen barışa ve insanlığa karşı suçlar, saldırgan bir savaş yürütmek, soykırım, zorla yerinden etme, zulüm, işkence, askeri soygun ve diğer yasadışı eylemler de dahil olmak üzere savaş cinayetleriye suçlanıyorlar. Ermenistan Cumhuriyeti ve onun silahlı kuvvetleri, Ermenistan tarafından kurulan yasadışı "Dağlık Karabağ Cumhuriyeti" ve onun yasadışı silahlı oluşumları da dahil olmak üzere, Azerbaycan Cumhuriyeti Ceza Kanunu'nun 100. maddesi (saldırgan) kapsamında 15 kişiye karşı suçlarla itham edildiğini belirtmek gerekir - Arkady Arşaviri (Arshavirovich) Gukasyan, Arayik Vladimiri (Vladimirovich) Harutyunyan, Bako Saaki (Saakovichi) Saakyan, Davit Rubeni (Rubenovich) Ishkhanyan, Davit Klimi (Klimovich) Babayan, Lyova Henrikh (Henrikhovich) Mnatsakanyan, Davit Azati (Azatovich) Manukyan, Garik Grigori (Grigorovich) Martirosyan, Melikset Vladimiri (Vladimirovich) Pashayan, Davit Nelsoni (Nelsonovich) Allahverdiyan, Gurgen Omerosi (Omerosoviç) Stepanyan, Levon Romiki (Romikovich) Balayan, Madat Arakeli (Arakeliovich) Babayan, Vasily Ivani (Ivanovich) Beglaryan ve Erik Roberti (Robertoviç) Ghazaryan. (savaşın planlanması, hazırlanması, başlatılması ve yürütülmesi), 102 (uluslararası korumadan yararlanan kişilere veya kuruluşlara saldırı), 103 (soykırım), 105 (nüfusun yok edilmesi), 106 (kölelik), 107 (nüfusun sürgün edilmesi veya zorla nakli), 109 (zulüm), 110 (kişilerin zorla kaybedilmesi), 112 (uluslararası hukuka aykırı olarak özgürlükten yoksun bırakma), 113 (işkence), 114 (paralı asker), 115 (savaş yasalarının veya geleneklerinin ihlali), 116 (silahlı çatışmada uluslararası insancıl hukukun ihlali), 118 (askeri soygun), 120 (kasıtlı öldürme), 192 (yasadışı girişimcilik), 214 (terörizm), 214-1 (terörizmin finansmanı), 218 (suç örgütü (örgüt), 228 (silahların yasadışı edinimi, nakli, satışı, depolanması, taşınması ve taşınması), bunların (bileşenler, mühimmat, patlayıcı maddeler ve cihazlar), 270-1 (havacılık emniyetini tehdit eden eylemler), 277 (bir devlet görevlisinin veya kamu görevlisinin öldürülmesi), 278 (iktidarın zorla ele geçirilmesi ve tutulması, devletin anayasal yapısının zorla değiştirilmesi), 279 (kanunlarda öngörülmeyen silahlı oluşum ve grupların oluşturulması) ve diğer maddeler.