Bugün Azerbaycanlı futbolcu ve tanınmış futbol hakemi Tofig Bahramov'un doğum günü.
Oxu.Az'ın hatırlatmasına göre, Tofig Bahramov 1925 yılında Bakü'de doğmuştur. Onun ebeveynleri 1918 olayları sırasında Zengezur kazası İncevar köyünden (1930'lu yıllarda kapatılan köy Ermenistan SSR Gafan bölgesine birleştirildi) göç ettiler.
Futbolculuk kariyerine 1943 yılında başlayan Tofig Bahramov, önce Spartak'ın gençlerden oluşan takımında oynamış ve daha sonra ise Neftyanik'e davet edilmiştir. O, futbolcu olarak yalnız Azerbaycan Şampiyonası'nda yer almıştır. Çağdaşlarının sözlerine göre, Bahramov ana oyuncu olmasa da, takımın kaptanı olmuş ve diğer futbolculardan farklı olarak hakemlerle daha çok tartışmaya girmiştir.
Ancak onun futbolculuk kariyeri istediği gibi gitmedi. Ayağından aldığı sakatlık kariyerasının erken bitmesiyle sonuçlandı. Buna rağmen, futbolun tutkunu olan Tofiq Bəhramov sevdiği uğraşından ayrılmak istememiş ve hakem olarak bu spor dalında faaliyetini sürdürme kararı almıştır.
1951 yılından itibaren SSCB şampiyonası maçlarına hakem olarak atanmış, 1964'ten itibaren ise uluslararası maçları yönetme hakkı kazanmıştır. O, SSCB'de uluslararası şampiyonaları yöneten ilk hakem olarak öne çıkmıştır. İki maçta baş hakem, altı maçta ise yan hakem olarak görev yapmıştır. Dünya şampiyonasının final maçına ulaşmak için Bəhramov'a sadece iki uluslararası maçı yönetmek yeterli olmuştur. Günümüzde ise bu, kesinlikle mümkün değildir.
O, Nikolay Latışev'den sonra Dünya Kupası final aşamasında hakemlik yapan ikinci, Avrupa Kupası final maçını yöneten ilk Sovyet hakemi olmuştur.
1966'da FIFA Dünya Kupası futbol maçları onu futbolla ilgilenen herkese tanıttı ve Tofig Bahramov'un adının tarihte kalmasını sağladı. Almanya ve İngiltere milli takımları arasındaki final maçında Geoff Hurst'ün tartışmalı golünü onaylayan Bahramov'un kararının doğru olduğunu sonradan bütün dünya öğrendi.
O dönemde "Altın Düdük" sadece baş hakemlere taktim ediliyordu. Maçtan sonra Tofig Bahramov'a Kraliçe II. Elizabeth tarafından bizzat takdim edilen "Altın Tanrıça" ödülünün bir kopyası ve "Altın Düdük" ödülü verildi.
Az kişi Tofig Bahramov'un 1970 Dünya Kupası'nda da hakemlik yaptığını biliyor. Meksika'daki Dünya Kupası'nda Bahramov üç maçı yönetti, en önemlisi efsanevi Brezilya-Uruguay yarı finaliydi.
25 Mayıs 1971'de Lev Yashin, veda maçında SSCB dünya takımıyla karşılaştı ve Bahramov bu maçı yönetti.
1968 ve 1972'de düzenlenen Avrupa şampiyonalarında ve ayrıca Kıtalararası Kupa'da (Estudiantes - Manchester United maçında yan hakem, Independiente - Ajax maçında ise baş hakem) görev yaptı.
1972'de ayrıca UEFA Kupası final maçına (Wolverhampton - Tottenham) atandı.
Tofig Bahramov 1975 yılında hakemlikten emekli oldu.
1975'te Neftçi'ye dönen Bahramov, üç yıl boyunca takımın ikinci antrenörü olarak görev yaptı.
Bahramov ayrıca Neftçi'nin teknik direktörlüğünü de üstlendi.
1974'ten ömrünün sonuna kadar Mirze Feteli Ahundov Azerbaycan Pedagoji Rus Dili ve Edebiyatı Enstitüsü Beden Eğitimi ve Spor Bölümü Başkanlığı yaptı.
1992'de Azerbaycan Futbol Federasyonları Birliği'nde hakemler kurulu başkanlığı, daha sonra da genel sekreterlik görevini üstlendi.
Dünya futbol tarihinde "Altın Düdük" ödülünü alan tek yardımcı hakem olarak tarihe geçen Tofig Bahramov, 26 Mart 1993'te üçüncü kalp krizi geçirerek hayatını kaybetti.
Onun hakkında belgesel film de çekildi.
14 Ekim 2004'te, Azerbaycan ve İngiltere milli takımları arasındaki eleme maçını izlemek için dünya futbol yıldızları Bakü'ye geldi. Maç, Tofig Bahramov'un anısına ithaf edildi. O gün, efsanevi hakemin onuruna dikilen anıtın açılış töreni de yapıldı. Dünyada ilk kez hakemler arasında onun için anıt yapıldı. Törene FIFA Başkanı Joseph Blatter, yönetim kurulu üyesi Michel Platini, Jeff Hurst ve diğer önde gelen futbolcular da katıldı.
Tofig Bahramov, ayrıca 2006 Dünya Kupası'na adanmış animasyon filminin de kahramanıydı.
Tofig Bahramov, futbola birçok katkıda bulundu. Bu nedenle Azerbaycan'ın bir numaralı spor arenası olan Cumhuriyet Stadyumu onun ismini taşıyor.
