Ölümüyle Meksika'yı karıştıran Nemesio Ruben Oseguera Cervantes, yaygın olarak bilinen adıyla "El Mencho", gelişen son olaylarla birlikte tüm dünyanın gündemine oturdu.
Peki El Mencho kimdir, nasıl böyle bir karteli kura, güçlendire bildi?
1960'ların ortalarında ülkenin Michoacan eyaletinde doğan El Mencho, suç dünyasına adım atmadan önce bir dönem polis teşkilatında görev yaptı ve Amerika Birleşik Devletleri'nde de kısa bir süre hapis yattı. 1990'larda sınır dışı edilmesinin ardından suç ağlarına karışarak zamanla uyuşturucu kaçakçılığı, organize suç ve şiddetle tanınan bir figür haline geldi.
El Mencho 2007 civarında Jalisco Yeni Nesil Karteli (CJNG)'yi kurdu. CJNG kısa sürede Meksika'nın ve dünyanın en önemli organize suç örgütlerinden biri oldu. Başlangıçta Sinaloa Karteli ile bağlantılıyken zamanla rakip haline geldi ve uyuşturucu üretimi ve kaçakçılığının yanı sıra fentanil, kokain, metamfetamin gibi sentetik uyuşturucuların Amerika'ya taşınmasında kritik rol üstlendi. Kartel aynı zamanda gasp, şantaj, insan kaçakçılığı ve silah ticareti gibi suç ağlarına yayıldı. Bu faaliyetler CJNG'yi sadece uyuşturucu ticareti yapan bir grup olmaktan çıkarıp uluslararası organize suç imparatorluğu haline getirdi.
El Mencho'nun yönetimindeki CJNG, militarize olmuş yapısıyla, dronlardan patlayıcılar kullanmaya kadar uzanan taktiklerle biliniyordu. Örgüt, ABD'nin hemen hemen tüm eyaletlerine kadar uzanan bir dağıtım ağına sahipti ve özellikle fentanil trafiğinde önemli bir konumdaydı. ABD Adalet Bakanlığı ve DEA (Uyuşturucu ile Mücadele Dairesi) onu uzun süre en çok arananlar listesinde tutmuş, onun yerini söyleyene 15 milyon dolar ödül vadetmişti.
Meksika ordusu birkaç gün önce, Jalisco'nun dağlık bölgesi Tapalpa'da büyük bir operasyon başlattı. Operasyonun amacı El Mencho'yu canlı ele geçirmekti, ancak silahlı çatışma sırasında CJNG mensuplarıyla girdikleri çatışmada dört kişi öldürüldü ve üç kişi ağır yaralandı. Yaralananlar arasında El Mencho da vardı ve helikopterle Meksiko City'ye sevk edilirken hayatını kaybetti. Operasyonda iki şüpheli de tutuklandı ve zırhlı araçlar, roketatarlar ve diğer ağır silahlar ele geçirildi.
El Mencho'nun ölümü Meksika'da ve uluslararası arenada büyük yankı uyandırdı. Olayın ardından CJNG mensupları ve bağlı gruplar çeşitli eyaletlerde şiddet eylemlerine başladı. Çok sayıda noktada yollar barikatlarla kapatıldı, araçlar ateşe verildi ve halk güvenlik güçlerine karşı saldırılar düzenledi. Bu şiddet dalgası, Jalisco, Michoacan, Guanajuato, Colima ve Tamaulipas gibi eyaletlerde yaygınlaştı ve hava sahası ile turistik bölgelere de etki etti. Bazı ülkeler vatandaşlarına barınma ve hareket kısıtlaması uyarıları yayınladı, hava yolları Puerto Vallarta gibi bölgelere eferleri geçici olarak durdurdu.
El Mencho'nun ölümü, Meksika'nın güvenlik stratejilerinde önemli bir dönüm noktası olarak değerlendiriliyor. Bazı güvenlik uzmanları bu gelişmeyi büyük bir başarı olarak nitelendirirken, diğerleri bunun güç boşluğuna yol açarak şiddet dalgalarını artırabileceği konusunda uyarıda bulunuyor. CJNG'nin yönetiminde halefin belirlenmemiş olmaması ve örgütün hala elindeki büyük güç, gelecekteki çatışma ve iç bölünmelerin daha da kanlı olabileceği endişesini doğuruyor.
El Mencho'nun hikayesi, Meksika'nın organize suçlarla mücadelesinin karmaşıklığını ve hem ulusal hem uluslararası boyutlarını ortaya koyuyor. Onun yükselişi ve nihai ölümü, ülkedeki kartel dinamiklerinin ne kadar kırılgan ve kontrol edilmesi zor olduğunu bir kez daha gösterdi.
Hürriyet
