Bakü TV'nin "Karabağ Kroniği" ( Qarabağ Xronikası) programında 1997 yılında AGİT'in Minsk Grubu tarafından sunulan ve "paket çözüm önerisi" olarak bilinen belgenin, Karabağ müzakerelerinde mahiyet itibarıyla yaklaşım değişikliği yarattığı belirtildi.
1994 Budapeşte ve 1996 Lizbon zirvelerinde temel prensip Azerbaycan'ın egemenliği ve toprak bütünlüğü olmasına rağmen, 1997 yazında ileri sürülen bu belge, söz konusu prensipleri şeklen korurken, içerik bakımından onları zayıflatmaya yönelikti.
Belgede "Dağlık Karabağ" ayrı bir taraf ve yükümlülük taşıyan özne olarak sunulmuş, böylece müzakere sürecinde gizli bir üç taraflı modelin oluşturulmasına çalışılmıştır. Programda vurgulandığı üzere, "paket çözüm önerisi" güvenlik ve statü meselelerini ayrılmaz şekilde birleştirerek Azerbaycan'ın uluslararası düzeyde tanınmış topraklarının bir bölümünde egemen kontrolün uluslararası mekanizmalarla değiştirilmesini, Laçın yolunun özel uluslararası rejimli bir koridora dönüştürülmesini ve Karabağ'da yarı-devlet niteliğinde bir yapının oluşturulmasını öngörüyordu.
Belirtildi ki, resmi Bakü bu yaklaşımı kesin olarak reddetmiş ve "Dağlık Karabağ"ın ayrı bir taraf olarak tanınmasına izin vermemiştir. Sonuç olarak, belge hayata geçirilmese de, sonraki yıllarda gündeme getirilen "aşamalı çözüm" ve "ortak devlet" modellerinin ideolojik temellerinin tam olarak bu pakette şekillendiği vurgulanmıştır.
Programda vurgulandığı üzere, 1997 yılının "paket çözüm önerisi", Karabağ müzakereleri tarihinde açıkça dile getirilmese de, Azerbaycan'ın egemenliğine yönelik en riskli diplomatik girişimlerden biri olarak hatırlanması gereken önemli aşamadır.
Daha ayrıntılı video materyalinde:
