İyulun 19-da Prezident İlham Əliyevin iştirakı ilə Xankəndidə "Rəqəmsal keçidlər: Süni intellekt dövründə informasiya və media dayanıqlılığının gücləndirilməsi" mövzusunda III Şuşa Qlobal Media Forumu başladı. 52 ölkədən gəlmiş 140 media təmsilçisi, 30 informasiya agentliyi və 80 media qurumunun iştirak etdiyi forumda media savadlılığı, informasiya təhlükəsizliyi, süni intellektin medianın dayanıqlılığına təsiri, dezinformasiyaya qarşı strategiyalar kimi mühüm mövzular müzakirə edildi. İlham Əliyev jurnalistlərin suallarını cavablandıraraq mühüm məqamlara toxundu. Ölkə başçısının ən yaddaqalan dialoqlarından biri isə, mənə görə, ukraynalı jurnalistlə baş tutdu. Dmitri Qordonun Prezidentə ünvanladığı sual qısa, lakin dərin məna daşıyan bir cavabla yadda qaldı:
- Siz qalib ölkənin rəhbəri kimi Ukraynaya nə məsləhət görərsiniz?
Prezident İlham Əliyev səmimi və qətiyyətli şəkildə cavab verdi:
- Heç vaxt işğalla barışmayın. Biz sırf bunu etmişik.
Bu qısa cavab bir çox mənaları özündə ehtiva edir. Təkcə siyasi deyil, mənəvi və fəlsəfi çalarlara malik olan bu cavab Azərbaycan xalqının uzun illər davam edən mübarizəsinin və tarixi zəfərinin simvolik ifadəsidir. Bu, bir xalqın ləyaqətini, ədalətin təntənəsinə olan inamını, torpaq itkisinin ağrısını və onu geri qaytarmaq əzmini, ən əsası isə milli ruhun sarsılmazlığını əks etdirir.
Azərbaycanın 30 ilə yaxın işğalda qalan torpaqlarını hərbi və diplomatik gücü birləşdirərək azad etməsi beynəlxalq münaqişələr fonunda ədalətli mübarizənin real nəticə verə biləcəyini sübut etdi. Prezident Əliyevin bu cümləsi yalnız Ukraynaya deyil, həm də bütün haqsızlığa məruz qalan xalqlara ünvanlanmış bir çağırış idi. Bu, həm də bir dövlət başçısının cavabı ilə yanaşı, haqqın və ədalətin dili ilə danışan bir xalqın tarixə yazdığı mesaj, mübarizə yolu keçmiş millətin sınaqdan çıxmış təcrübəsidir. Çünki bu cümlənin arxasında Xocalının yandırılmış evləri, Ağdamın viran qalmış küçələri, Füzulidə, Zəngilanda, Cəbrayılda, Qubadlıda uçuq divarların arxasında gizlənən uşaqlıq xatirələri və Şuşaya, Xocavəndə qayıdan addımların səsi dayanmışdı. Axı yurd, sadəcə, qara torpaq deyil, yurd ana nəfəsi, uşaq gülüşü, nənə, babaların dua etdiyi yerdir. Yurd, səssiz ağlayan analar, bayrağa bükülən övladlar və geri qaytarılan torpaqlarda ilk dəfə eşidilən azan səsidir. Onu tərk etmək, unutmaq, üz döndərmək olmaz. Onu itirməklə heç vaxt barışmaq olmaz. Torpaq ona vəfalı olanları sevir. Əhdə vəfa isə sadəcə xatırlamaq deyil, heç vaxt unutmamaqdır.
Mövzuya analitik aspektdən yanaşsaq, Prezident Əliyev bu cümlə ilə Ukraynaya Azərbaycan nümunəsini də xatırladaraq, yol xəritəsi təqdim etdi. Ukrayna bu gün mövcudluğunu qorumaq üçün ölüm-dirim mübarizəsi aparır. Bütün münaqişələr kimi, bu müharibə də yalnız səngərdə deyil, ruhda və şüurda da gedir. Belə məqamlarda xarici liderlərdən gələn hər söz motivasiya qaynağı və diplomatik təskinlikdir. Amma İlham Əliyevin cavabı sadəcə təskinlik yox, həm də təkandır. Bu cavabda soyuq analiz yox, isti mübarizə nəfəsi var. O nəfəs ki, bu gün Qarabağın hər qarışında ucalan bayrağımızı dalğalandırır. Bəli, tarix bir daha göstərdi ki, əgər bir xalq haqqın tərəfində dayanırsa, gec-tez ədalət zəfər çalacaq. Azərbaycan buna nümunədir və İlham Əliyev Ukraynaya bunu həm də faktı yaşayan lider kimi deyir. Çünki əgər haqq səndədirsə, mübarizə müqəddəsdir. Ona görə də bu cavab yalnız Ukraynaya deyil, bütün haqqı əlindən alınanlara, işğala məruz qalanlara, səsi kəsilmiş milyonlara ünvanlanmış bir çağırış idi.
Bu çağırış bir daha sübut etdi ki, bəzən bir cümlə də bir millətin tarixini danışmaq üçün yetərlidir:
"Heç vaxt işğalla barışmayın".
Mərahim Nəsib
