Əməliyyat-axtarış fəaliyyəti ilə məşğul olan struktur qurumlar dövlətin təhlükəsizlik sisteminin əvəzolunmaz tərkib hissəsidir. Bu qurumlar cinayətkarlıqla mübarizə, cinayətlərin qarşısının alınması və açılması kimi mühüm vəzifələri yerinə yetirir. Onların fəaliyyət dairəsi təhqiqat, istintaq və məhkəmə orqanlarından gizlənən və cəzadan yayınanların aşkarlanmasını, xəbərsiz itkin düşmüş şəxslərin tapılmasını, oğurlanmış əmlakın axtarışını əhatə edir.
Bundan əlavə, bu qurumlar şəxsiyyətinin tanınması mümkün olmayan meyitlərin müəyyənləşdirilməsi kimi həssas və mürəkkəb işləri də həyata keçirir. Azərbaycan qanunvericiliyi ilə müəyyən edilmiş hallarda və qaydada əməliyyat-axtarış fəaliyyətinin həyata keçirilməsi funksiyalarının icrasını təşkil edən və reallaşdıran bu struktur qurumlar, cəmiyyətin təhlükəsizliyinin təmin olunmasında əvəzsiz rol oynayır.
Azərbaycanda əməliyyat-axtarış fəaliyyəti 1999-cu ildə qəbul edilmiş "Əməliyyat-axtarış fəaliyyəti haqqında" Qanunla tənzimlənir. Bu sahədə çalışan mütəxəssislər xüsusi hazırlıq keçir və müasir texnologiyalardan istifadə edərək cinayətlərin açılması üçün yorulmadan çalışırlar.
Statistikaya görə, son illər ərzində bu qurumların fəaliyyəti nəticəsində cinayətlərin açılma faizi əhəmiyyətli dərəcədə artmışdır. Xüsusilə ağır və xüsusilə ağır cinayətlərin açılmasında əməliyyat-axtarış fəaliyyətinin rolu danılmazdır.