Oktyabrın 21-də Yaponiya parlamenti Sanae Takaiçini ölkənin yeni baş naziri vəzifəsinə təsdiq edib. O bu yaxınlarda Yaponiyanın Liberal-Demokrat Partiyasının (LDP) sədri seçilib və onun namizədliyi deputatların əksəriyyəti tərəfindən dəstəklənib.
Oxu.Az xəbər verir ki, Takaiçi Yaponiya tarixində bu vəzifəni tutan ilk qadın olub. Onun ilk vəzifələrindən biri yeni nazirlik kabinetinin formalaşdırılması olacaq. "Nippon isin" partiyası ilə koalisiyaya baxmayaraq, Takaiçi parlamentdə mütləq çoxluğa malik deyil.
64 yaşlı Sanae Takaiçi LDP-nin ən təcrübəli və tanınmış siyasətçilərindən biridir. O, 1961-ci ildə Nara şəhərində siyasətdən uzaq bir ailədə doğulub - atası avtomobil şirkətində işləyib, anası isə polis əməkdaşı olub.
Takaiçi Kobe Universitetinin İqtisadiyyat fakültəsini və Matsusita Dövlət İdarəetmə və Menecment İnstitutunu bitirib. Tələbəlik illərində o, rok musiqisinə, xüsusən də "Iron Maiden", "Black Sabbath" və "X Japan" qruplarına maraq göstərib. Hətta ağır metal qrupunda barabançı olaraq çalışıb. Takaiçinin evində hələ də elektron zərb aləti var və o, bəzən axşamlar zərb alətində ifa edir. Onun telefonunun ekranında "X Japan" solistinin fotosu var. Gəncliyində o, həmçinin motosiklet sürməyi sevib və "Kawasaki Z400GP" motosikleti alıb.
1987-ci ildə Takaiçi ABŞ-də təcrübə keçmək üçün qrant alıb və konqresmen Patrisiya Şrederin ofisində işləyib. O, 1989-cu ildə Yaponiyaya qayıtdıqdan sonra qanunvericilik sahəsində analitik olub və hətta televiziya aparıcısı kimi özünü sınayıb. 1993-cü ildə o, siyasi karyeraya başlamaq qərarına gəlib və Nümayəndələr Palatasına seçkidə qalib gəlib. Takaiçi əvvəlcə müstəqil namizəd olub, sonradan isə Liberallar Partiyasına qoşulub və 1996-cı ildə LDP-yə keçib. O, qəza təhlükəsindən qorxduğu üçün bir daha motosiklet sürmədiyini və nəticədə 20 il ərzində işə gedib-gəldiyi "Toyota Supra" idman avtomobilini aldığını xatırlayıb. Bu avtomobil hazırda Nara şəhərindəki muzeydə saxlanılır.
O, ilk nazir postuna 2006-cı ildə Sindzo Abenin hökuməti dövründə təyin edilib və dərhal elm və texnologiya siyasəti, gənclər və gender bərabərliyi naziri də daxil olmaqla bir neçə vəzifəni tutub. Lakin bir il sonra Abe istefa verib və LDP parlament seçkisində məğlub olub. 2012-ci ildə partiya hakimiyyətə qayıdanda Takaiçi partiyanın siyasi tədqiqatlar şurasına rəhbərlik edib, 2014-cü ildə isə daxili işlər və kommunikasiya naziri olub. Eyni zamanda, iki böyük qalmaqal onun karyerasına kölgə salıb: neonasist Kadzunari Yamada ilə kəskin tənqidlərə səbəb olan köhnə fotolarının dərc edilməsi və televiziya kanallarının "siyasi qeyri-obyektivlik" səbəbindən yayımının dayandırıla biləcəyi barədə bəyanat.
2021-ci ildə o, LDP sədri vəzifəsinə namizədliyini irəli sürüb, lakin Fumio Kisidaya məğlub olub, lakin partiyada əhəmiyyətli fiqur olaraq qalıb. Kisidanın hökumətində o, iqtisadi təhlükəsizlik naziri vəzifəsini tutub və "Cool Japan" mədəniyyət strategiyasına nəzarət edib.
4 oktyabr 2025-ci ildə Takaiçi LDP lideri seçkisində qalib gələrək bu vəzifədə ilk qadın olub. "Komeyto" partiyasının koalisiyadan çıxmasına baxmayaraq, onun baş nazir vəzifəsinə təyin edilməsi parlament tərəfindən təsdiqlənib. O, "Nippon isin" ilə yeni bir müqavilə bağlayıb ki, bu da ona parlamentdə dəstək qazanmasını təmin edib.
Takaiçi iş qabiliyyəti ilə tanınır və "work-life balance" konsepsiyasına inanmadığını bildirib. Qələbə nitqində o, çox işləyəcəyinə söz verib və "yük atları" kimi işləmək zərurətini vurğulayıb.
Onun siyasi karyerasında, həmçinin mühafizəkar və "şahin" baxışları üstünlük təşkil edir. O, ölkənin hərbi əməliyyatlar aparmasını qadağan edilməsi ilə bağlı Yaponiya Konstitusiyasının 9-cu pasifist maddəsinin yenidən nəzərdən keçirilməsini dəstəkləyir və Yaponiya Özünü Müdafiə Qüvvələrinin gücləndirilməsinin tərəfdarıdır. Takaiçi, həmçinin Yasukuni sintoizm məbədini ziyarət edib, bu isə orada İkinci Dünya müharibəsinin hərbi cinayətkarlarına ehtiram göstərildiyi üçün Çin və Cənubi Koreya tərəfindən tənqidlərə səbəb olub.
LDP 2022-ci ildə Abenin qətlindən sonra başlayan nüfuz böhranı yaşayır. Araşdırmalar partiyanın "Birlik kilsəsi" ilə əlaqələrini və maliyyə pozuntularını aşkar edib. 2024-cü il seçkisində partiya parlamentdə səs çoxluğundan məhrum olub, lakin "Nippon isin" ilə koalisiya Takaiçiyə baş nazir postunu tutmağa kömək edib. Bununla belə, onun vəziyyəti qeyri-sabit olaraq qalır, çünki koalisiyanın parlamentin aşağı palatasında 465 yerdən yalnız 231 yeri var.
