31 dekabr - Dünya Azərbaycanlılarının Həmrəylik Günü

Hər il 31 dekabr tarixində dünyanın müxtəlif ölkələrində yaşayan azərbaycanlılar Dünya Azərbaycanlılarının Həmrəyliyi Gününü qeyd edirlər. Bu gün milli kimliyin, ortaq tarixin və mədəni dəyərlərin qorunması ideyasını özündə əks etdirən əhəmiyyətli tarixdir. O, xalqın birliyini və Vətənə bağlılığını nümayiş etdirən simvolik bayram kimi qəbul olunur.

Tarixi kökləri və yaranma prosesi

Bu günün əsası 1989-cu ilin dekabr ayının sonlarında qoyulmuşdur. Həmin dövrdə Naxçıvan bölgəsində SSRİ-İran sərhədlərinin dağılması hadisələri baş verdi. Şimali və Cənubi Azərbaycan arasındakı sərhəd dirəkləri söküldü və uzun illərdən sonra Araz çayının hər iki sahilində yaşayan azərbaycanlılar bir-biri ilə görüşmək imkanı əldə etdi. Bu hadisə milli oyanışın parlaq nümunəsi oldu və həmrəylik ideyasının formalaşmasına təkan verdi.

Eyni dövrdə İstanbulda keçirilən türkdilli xalqların konfransında da dünya azərbaycanlılarının həmrəyliyinin qeyd edilməsi ideyası irəli sürüldü. Bu proseslər milli şüurun yüksəlişini əks etdirirdi.

Rəsmi təsis edilməsi

1991-ci il dekabrın 16-da Naxçıvan Muxtar Respublikası Ali Məclisinin sədri Heydər Əliyevin sədrliyi ilə keçirilən iclasda mühüm qərar qəbul olundu. Dünya azərbaycanlılarının birliyinin yaradılmasının əhəmiyyəti nəzərə alınaraq 31 dekabr Dünya Azərbaycanlılarının Həmrəyliyi Günü elan edildi. Ali Məclis bununla bağlı qanunvericilik aktının qəbulu üçün ölkə parlamentinə müraciət etdi.

Dekabrın 25-də Azərbaycan Respublikası Ali Sovetinin Milli Şurası müraciəti nəzərə alaraq müvafiq qanunu qəbul etdi. Beləliklə, 31 dekabr rəsmi status aldı. Bayram ilk dəfə 1992-ci ildə dövlət səviyyəsində qeyd olunmağa başladı.

Müasir əhəmiyyəti və məqsədləri

Bu gün dünyanın 70-dən çox ölkəsində yaşayan 50 milyondan artıq azərbaycanlını birləşdirən mühüm platformadır. Onun əsas məqsədi xaricdə yaşayan soydaşların milli-mənəvi dəyərlərini qorumaq, onların bir-biri və Vətən ilə əlaqələrini möhkəmləndirmək, mədəni irsi yaşatmaqdır.

Həmrəylik Günü azərbaycançılıq ideyasının təcəssümüdür. O, dil, tarix, mədəniyyət və ortaq dəyərlər ətrafında birləşməyə çağırır. Diaspor təşkilatlarının fəaliyyətinin gücləndirilməsi, milli maraqların beynəlxalq səviyyədə müdafiəsi və gənc nəslin milli şüurunun formalaşdırılması bu günün mühüm istiqamətlərindəndir.

Sonrakı illərdə keçirilən Dünya Azərbaycanlılarının Qurultayları və dövlət səviyyəsində yaradılan strukturlar bu prosesi daha da inkişaf etdirmişdir. Bayram tədbirləri müxtəlif ölkələrdə keçirilir, mədəni tədbirlər, görüşlər və təqdimatlar təşkil olunur.

Milli birliyin davamlı rəmzi

Dünya Azərbaycanlılarının Həmrəyliyi Günü təkcə tarixi hadisənin xatirəsi deyil, həm də gələcəyə yönəlmiş birlik çağırışıdır. O, harada yaşamasından asılı olmayaraq hər bir azərbaycanlının Vətənə mənsubiyyət hissini gücləndirir və milli bütövlüyü təsdiqləyir. Bu gün xalqın tarixi yaddaşında xüsusi yer tutaraq, birlik və həmrəylik ideyasını nəsildən-nəslə ötürür.

Bayramın qeyd olunması milli kimliyin qorunmasına, mədəni əlaqələrin genişlənməsinə və diasporun aktivliyinin artmasına töhfə verir. Beləliklə, 31 dekabr hər il azərbaycanlılar üçün birlik, qürur və ümid rəmzi olaraq qalır.