Heydər Əliyev Fondu: mədəni irsinin qorunması

Heydər Əliyev Fondu - 2004-cü ildə ölkənin üçüncü prezidenti və tarixində əsas fiqur olan Heydər Əliyevin xatirəsinə yaradılmış Azərbaycanın aparıcı qeyri-hökumət təşkilatlarından biridir. Azərbaycanın birinci xanımı Mehriban Əliyevanın rəhbərliyi altında fond təhsil, mədəniyyət, səhiyyə, ekologiya və sosial dəstək sahələrində layihələr həyata keçirərək, ölkənin inkişafına və onun irsinin xaricdə təbliğinə əhəmiyyətli töhfə verir. Fondun rəsmi saytı və dövlət KİV-lərinin nəşrləri kimi rəsmi mənbələrə əsaslanaraq, bu məqalə onun məqsədləri, fəaliyyəti və təsiri haqqında məlumat verəcək.

Tarix və Məqsədlər

Fond 10 may 2004-cü ildə müasir Azərbaycanın milli kimliyinin əsasını təşkil edən "azərbaycançılıq" fəlsəfəsinin müəllifi Heydər Əliyevin xatirəsini əbədiləşdirmək məqsədilə təsis edilmişdir. Rəsmi saytda göstərildiyi kimi, təşkilat onun irsini öyrənməyə və təbliğ etməyə, sosial-iqtisadi tərəqqini dəstəkləməyə və dövlətçilik ideyalarını yeni nəsillərə ötürməyə çalışır. Fond həmçinin elm, mədəniyyət və təhsil sahəsində layihələr həyata keçirərək beynəlxalq əməkdaşlığı inkişaf etdirmək vəzifəsini qarşıya qoyur.

Fondun prezidenti Azərbaycanın birinci vitse-prezidenti və ISESCO-nun xoşməramlı səfiri Mehriban Əliyevadır. Vitse-prezident - ekologiya və gənclər siyasəti sahəsində təşəbbüsləri fəal şəkildə təbliğ edən Leyla Əliyevadır. 2004-cü ildən icraçı direktor layihələrin koordinasiyasını təmin edən Anar Ələkbərovdur.

Əsas Fəaliyyət İstiqamətləri

Fond aşağıdakıları əhatə edən geniş sahələri əhatə edir:

Təhsil. "Yeniləşən Azərbaycana yeni məktəb" proqramı yüzlərlə məktəb və uşaq bağçasının tikilməsi və yenidən qurulmasına səbəb olub. Məsələn, 2013-cü ildə Həştərxanda 140 yerlik "Dostluq" uşaq bağçası açılıb ki, bu da Azərbaycan və Rusiya arasında dostluğun rəmzinə çevrilib. Fond həmçinin əlilliyi olan uşaqlar üçün İKT mərkəzləri yaradaraq inklüziv təhsili dəstəkləyir.

Səhiyyə. Fond tibb mərkəzlərinin tikintisini maliyyələşdirir və 2016-cı ilin aprel döyüşlərində yaralanan veteranlar üçün yüksək texnologiyalı protezlər təmin edir. "Diabet xəstəliyindən əziyyət çəkən uşaqlara ən yüksək qayğı" kampaniyası gənc xəstələrə müalicə almağa kömək edir.

Mədəniyyət. Təşkilat Qəbələ Beynəlxalq Musiqi Festivalı və Şuşa və Laçında "Xarıbülbül" festivalı kimi tədbirləri dəstəkləyir. 2015-ci ildə Bakıda ekoloji incəsənəti təbliğ edən "Tullantıdan sənətə" muzeyi yaradılıb.

Ekologiya. Leyla Əliyevanın təşəbbüsü ilə 2022-ci ildə başlanan "Bakıda ağacların qeydiyyatı və nömrələnməsi" layihəsi həyata keçirilir. Fond həmçinin 2023-cü ildə COP28-də Azərbaycanı təmsil edərək qlobal iqlim forumlarında iştirak edir.

Sosial sahə. Fond yetim uşaqlara, şəhid ailələrinə və əlilliyi olan insanlara bayramlar və xeyriyyə tədbirləri təşkil edərək yardım göstərir.

Beynəlxalq Fəaliyyət

Fond xaricdə fəal işləyir, Rusiya, ABŞ, Türkiyə və Rumıniyada nümayəndəlikləri var. 2012-ci ildə Moskvada Azərbaycan filosofu Mirzə Fətəli Axundova abidə qoyulub, 2007-ci ildə isə Leyla Əliyeva fondun Rusiya nümayəndəliyinə rəhbərlik edib. 2008-ci ildə Leyla Əliyevanın təşəbbüsü ilə başlanan "Xocalıya Ədalət" kampaniyası hər il 100-dən çox ölkədə keçirilir və Xocalı soyqırımı faciəsini işıqlandırır.

BMT və ISESCO ilə birlikdə fond mədəniyyətlərarası dialoqu təşviq etmək üçün layihələr həyata keçirir. 2005-ci ildə kor və zəif görən insanların İKT-yə çıxışını təmin etmək üçün BMT-nin İnkişaf Proqramı ilə müqavilə imzalanıb. Fond həmçinin "Qarabağın mədəni irsi" və Azərbaycanın flora və faunasına həsr olunmuş "Təbiətdən ilhamlanaraq" kimi kitabların nəşrini dəstəkləyir.

Heydər Əliyev Mərkəzi

Fondun əsas layihələrindən biri 10 may 2012-ci ildə açılmış Bakıdakı Heydər Əliyev Mərkəzidir. Memar Zaha Hadid tərəfindən layihələndirilmiş mərkəz müasir Azərbaycanın simvoluna çevrilib. Mərkəz 2012-ci ildə Krans Montana Forumu kimi beynəlxalq forumların keçirildiyi muzey, sərgi zalları və auditoriumdan ibarətdir. Muzey Heydər Əliyevin həyatını multimedia ekspozisiyaları vasitəsilə təqdim edir, sərgilər isə Azərbaycan mədəniyyətini təbliğ edir.

Nailiyyətlər və Təsir

20 illik fəaliyyəti ərzində fond minlərlə layihə həyata keçirib. 2024-cü ildə onun yubileyi Heydər Əliyevin irsinə həsr olunmuş konsertlə qeyd edilib. 2009-cu ildə EurasiaNet-in məlumatına görə, təşkilat Təhsil Nazirliyindən daha çox məktəb və Səhiyyə Nazirliyindən daha çox xəstəxana tikib. Fond həmçinin Leyla Əliyeva tərəfindən təsis edilmiş "Bakı" jurnalını nəşr edir və ölkəni təbliğ etmək üçün "Azərbaycan" portalını dəstəkləyir.

BMT-nin FAO-nun xoşməramlı səfiri olan Leyla Əliyeva III dərəcəli Knyaginya Olqa ordeni və "Həştərxan vilayəti qarşısında xidmətlərinə görə" medalı da daxil olmaqla beynəlxalq mükafatlar alıb. Mehriban Əliyeva fonda rəhbərlik edərək onun humanitar təşəbbüslərin lideri kimi nüfuzunu möhkəmləndirib.

Yekun

Heydər Əliyev Fondu təkcə milli liderə ehtiram deyil, həm də Azərbaycanın inkişafının güclü vasitəsidir. Məktəblərin tikintisindən tutmuş mədəniyyətin dünya arenasında təbliğinə qədər, o, milli kimliyin möhkəmləndirilməsində və sosial məsələlərin həllində əsas rol oynayır. Ənənələr və innovasiyalar arasında tarazlığı qoruyaraq, fond yeni nəsilləri ilhamlandırmağa davam edir