Məktəbəqədər təhsil müəssisələrinə elektron qəbul sistemi

Azərbaycan təhsil sistemində son illərdə aparılan islahatlar məktəbəqədər təhsil müəssisələrinə qəbul prosesini də köklü şəkildə dəyişib. 2024-2025-ci tədris ili üzrə məktəbəqədər təhsil müəssisələrinə elektron qəbul sistemi ölkə üzrə tam tətbiq edilib və bu, valideynlər üçün şəffaf, sürətli və əlçatan bir mexanizmə çevrilib. Elektron qəbul sistemi bq.edu.az platforması vasitəsilə həyata keçirilir və prosesin rəqəmsallaşdırılması təhsil sahəsində innovasiyaların önəmli addımıdır.

Sistemin yaranma tarixi və məqsədi

Məktəbəqədər təhsil müəssisələrinə elektron qəbul sistemi Azərbaycan Respublikasının Elm və Təhsil Nazirliyinin nəzdində fəaliyyət göstərən Məktəbəqədər və Ümumi Təhsil üzrə Dövlət Agentliyi tərəfindən idarə olunur. Sistem ilk dəfə 2017-ci ildə sınaqdan keçirilib, 2024-cü ildə isə ölkə üzrə tam miqyasda tətbiq edilib. Məqsəd valideynlər üçün qəbul prosesini asanlaşdırmaq, şəffaflığı təmin etmək və bürokratik maneələri aradan qaldırmaqdır. Sistem “Azərbaycanda Təhsilin İnkişafı üzrə Dövlət Strategiyası”na uyğun olaraq 5 yaşlı uşaqların məktəbə hazırlığını gücləndirmək və onların təhsil mühitinə uyğunlaşmasını təmin etmək üçün nəzərdə tutulub.

Elektron qəbul prosesi

Elektron qəbul prosesi bq.edu.az portalı üzərində aparılır. Valideynlər şəxsi kabinet yaradaraq uşağın şəxsiyyət vəsiqəsi, sağlamlıq arayışı (forma 26U) və digər zəruri sənədləri yükləyirlər. 2024-cü ildə qeydiyyat prosesi iyulun 1-dən start götürüb, sentyabrın 1-dən isə qəbul olunmuş uşaqlar tədrisə başlayıb. Ölkə üzrə 56 min 740 boş yer təklif olunub, 11 min 285 sorğu təsdiq edilib, 47 min 615 nəfər isə növbəyə yazılıb. ASAN xidmət mərkəzləri elektron qeydiyyatdan keçməkdə çətinlik çəkən valideynlərə dəstək göstərir.

Sistemin üstünlükləri

Elektron qəbul sistemi bir sıra üstünlüklər təqdim edir:

• Şəffaflıq: Valideynlər real vaxt rejimində boş yerləri və qəbul statusunu izləyə bilərlər.
• Sürət: Ənənəvi kağız ərizələrə ehtiyac qalmayıb, bu da vaxta qənaət edir.
• Əlçatanlıq: Sistem ölkənin bütün regionlarında, o cümlədən ucqar ərazilərdə işləyir.
• Təhlükəsizlik: 2024-2025-ci tədris ilində “Digital Login” sistemi ilə giriş tətbiq edilib, bu da məlumatların təhlükəsizliyini artırır.
• Prioritetlər: Şəhid ailələri və xüsusi qayğıya ehtiyacı olan uşaqlar üçün üstünlük hüququ təmin edilir.

Çətinliklər və həll yolları

Bəzi valideynlər internetə çıxışın məhdudluğu və ya sistemdə naviqasiya çətinlikləri ilə üzləşir. Bunun üçün ASAN xidmət mərkəzləri və regional təhsil idarələri dəstək xidmətləri göstərir. Həmçinin, sistemdə qeydiyyat üçün uşağın şəxsiyyət vəsiqəsinin olması tələb olunur ki, bu da bəzi ailələr üçün əlavə addım tələb edir. Nazirlik valideynlərə bu sənədi əvvəlcədən əldə etməyi tövsiyə edir.

Gələcək perspektivlər

2025-ci ildə sistemin təkmilləşdirilməsi planlaşdırılır. Süni intellektin inteqrasiyası ilə boş yerlərin paylanması daha dəqiq olacaq, həmçinin valideynlərə mobil tətbiq vasitəsilə qeydiyyat imkanı təklif ediləcək. COP29 çərçivəsində təhsil sahəsində ekoloji savadlılığın artırılması üçün yeni təşəbbüslər də planlaşdırılır.

Elektron qəbul sistemi Azərbaycanda təhsilin rəqəmsallaşması yolunda mühüm addımdır. Bu, valideynlərə rahatlıq, dövlətə isə proseslərin səmərəli idarə olunmasını təmin edir