Bəzi insanlar yarımqaranlıqda güzgüyə baxarkən qeyri-adi obrazlar, hətta vəfat etmiş şəxslərin üzlərini görə bilirlər. Yeni araşdırmaya görə, insanın yaradıcılıq səviyyəsi nə qədər yüksəkdirsə, bu görüntülər ona bir o qədər real görünə bilər.
Oxu.Az xəbər verir ki, tədqiqatın nəticələri "Journal of Anomalous Experience and Cognition" jurnalında dərc olunub.
Araşdırmada əvvəllər qeyri-adi təcrübələr, o cümlədən ruhlarla qarşılaşdıqlarını iddia edən 30 nəfər iştirak edib. Alimlər onların yaşadıqları təcrübələri öyrənmək üçün psixomanteum adlanan üsuldan istifadə ediblər. Bu metodun tərəfdarları güzgü vasitəsilə vəfat etmiş insanlarla əlaqə qurmağa cəhd etməyin mümkün olduğunu düşünürlər.
İştirakçılardan 15-də sinesteziya müşahidə olunub. Bu, bir duyğu orqanının stimullaşdırılmasının başqa bir duyğu ilə əlaqəli hisslər yaratdığı qavrayış xüsusiyyətidir. Məsələn, sinesteziyası olan insanlar səsləri müəyyən rənglərlə əlaqələndirə bilirlər.
Təcrübə zamanı könüllülər əvvəlcə 15 dəqiqə ərzində vəfat etmiş yaxınları haqqında düşünüb, daha sonra 45 dəqiqə güzgünün qarşısında oturublar. Qeyri-adi hisslər yaşadıqları zaman xüsusi düymədən istifadə edərək bunu qeyd ediblər. Tədqiqatçılar isə iştirakçıların ürək döyüntülərini və bədən temperaturunu, eləcə də elektromaqnit və geomaqnit göstəricilərini izləyiblər.
Seansdan sonra iştirakçılardan gördükləri obrazların nə dərəcədə aydın və real olduğunu, həmçinin həmin görüntülərin real məkanda mövcudmuş kimi hiss edilib-edilmədiyini qiymətləndirmək istənilib.
Nəticələr sinesteziyası olan və olmayan iştirakçılar arasında qeyri-adi təcrübələrin intensivliyi baxımından nəzərəçarpan fərq olmadığını göstərib. Bununla belə, yüksək yaradıcılıq səviyyəsi ilə vizual obrazların daha real qəbul edilməsi arasında əlaqə aşkarlanıb.
Alimlər subyektiv hisslərlə ətraf mühit göstəriciləri arasında da müəyyən əlaqələr müəyyən ediblər. Sinesteziyası olan iştirakçılarda geomaqnit dəyişikliklər və elektromaqnit sahələrinin göstəriciləri qeyri-adi təcrübənin fiziki məkanda nə qədər geniş yayıldığına dair qiymətləndirmələrlə əlaqəli olub. Ürək ritminin dəyişkənliyi ilə də müəyyən əlaqə qeydə alınıb.
Tədqiqat müəllifləri güzgüyə baxarkən yaşanan qeyri-adi hisslərin fərdi xüsusiyyətlərin və xarici amillərin birgə təsiri ilə əlaqəli ola biləcəyini bildirirlər. Bununla belə, araşdırmada cəmi 30 nəfər iştirak edib. Aşkar olunan əlaqələr elektromaqnit sahələrinin və ya digər amillərin bu cür görüntülərə səbəb olduğunu sübut etmir.
