AQEM: Asiyada Qarşılıqlı Fəaliyyət və Etimad Tədbirləri üzrə Müşavirə

Asiyada Qarşılıqlı Fəaliyyət və Etimad Tədbirləri üzrə Müşavirə (AQEM) qitədə təhlükəsizliyin, sabitliyin və əməkdaşlığın möhkəmləndirilməsinə xidmət edən çoxtərəfli dialoq platformasıdır. Beynəlxalq aləmdə CICA qısaltması ilə tanınan bu qurum Asiya ölkələrini siyasi, iqtisadi və humanitar məsələlər ətrafında bir araya gətirir.

AQEM-in yaranması və əsas məqsədləri

Müşavirənin keçirilməsi ideyası 1992-ci ildə Qazaxıstan tərəfindən irəli sürülüb. İlk sammit 2002-ci ildə Almatıda baş tutub və ölkələr arasında etimadın artırılması, münaqişələrin qarşısının alınması və dialoq mədəniyyətinin formalaşdırılması məqsədi qarşıya qoyulub. Bu gün AQEM Asiya məkanında müxtəlif siyasi sistemlərə və maraqlara malik dövlətlərin açıq müzakirə apara bildiyi nadir platformalardan biri sayılır. Katiblik Astanada yerləşir.

AQEM-in fəaliyyət istiqamətləri

Təşkilatın işi etimad tədbirlərinin bir neçə ölçüsünü əhatə edir:

- hərbi-siyasi əməkdaşlıq;
- yeni təhdid və çağırışlara qarşı mübarizə;
- iqtisadi və ekoloji əməkdaşlıq;
- insani ölçü, o cümlədən gənclər, qadınlar və mədəniyyətlərarası dialoq.

Bu yanaşma təhlükəsizliyə yalnız hərbi deyil, geniş və kompleks mövzu kimi baxmağa imkan verir.

Azərbaycan və AQEM

Azərbaycan AQEM-in aktiv iştirakçılarından biridir və platformanın fəaliyyətinə mühüm töhfə verir. Dövlət başçısı İlham Əliyevin sözlərinə görə, AQEM regionda sülhə, təhlükəsizliyə və sabitliyə töhfə verən unikal dialoq platformasıdır. Bakı müxtəlif formatlı beynəlxalq görüşlərin keçirildiyi məkana çevrilib.

Bakıda keçirilən son AQEM tədbirləri

2026-cı ildə paytaxtda AQEM çərçivəsində bir sıra mühüm tədbirlər təşkil olunub. Aprel ayında davamlı inkişaf naminə qadınların səslərinin gücləndirilməsinə həsr olunmuş beynəlxalq konfrans keçirilib, AQEM-in baş katibi isə Qadınlar Şurasının məqsədlərindən danışıb. İyun ayında üzv ölkələrin gəncləri AQEM Gənclər Şurasının 9-cu iclasında toplaşıb, yekunda tövsiyə sənədi qəbul edilib. Oktyabrın 1-də isə Bakıda AQEM çərçivəsində ilk Media Forumu keçirilib.

Media Forumunun əhəmiyyəti

Forumun iştirakçılarına müraciətində Prezident İlham Əliyev media savadlılığının artırılmasını etimadın dayanıqlı əsaslarının yaradılması üçün vacib şərtlərdən biri adlandırıb. Dövlət başçısı medianı ictimai rəyin formalaşmasına, dialoq və əməkdaşlıq imkanlarına təsir göstərə bilən qüvvə kimi səciyyələndirib. Dezinformasiyanın sürətlə yayıldığı dövrdə bu yanaşma Asiya ölkələri arasında etibarlı informasiya mühitinin qurulması baxımından xüsusi aktuallıq daşıyır.

Nəticə

AQEM Asiyada dialoqu, qarşılıqlı anlaşmanı və etimadı gücləndirən platforma kimi əhəmiyyətini qoruyur. Gənclər, qadınlar və media sahəsində təşkil olunan tədbirlər təşkilatın fəaliyyət dairəsinin genişləndiyini göstərir. Azərbaycanın bu prosesdəki rolu isə Bakını regional əməkdaşlığın mühüm mərkəzlərindən biri kimi önə çıxarır.