"Naxçıvan Hərbi Məhkəməsi" teqi üzrə xəbərlər
Naxçıvan Hərbi Məhkəməsi: statusu, yurisdiksiyası və fəaliyyəti
Naxçıvan Hərbi Məhkəməsi Azərbaycan Respublikasının məhkəmə sisteminə daxil olan ixtisaslaşmış birinci instansiya məhkəməsidir. O, Naxçıvan Muxtar Respublikasının ərazisində hərbi qulluqçulara və hərbi xidmətlə bağlı hüquqpozmalara aid işlərə baxır. Məhkəmə Naxçıvan Muxtar Respublikasının digər məhkəmələri ilə yanaşı fəaliyyət göstərir, o cümlədən İnzibati Məhkəmə və Apelyasiya Məhkəməsi ilə.
Hüquqi əsaslar və məhkəmə sistemində yeri
Azərbaycanda məhkəmə hakimiyyəti Konstitusiya, "Məhkəmələr və hakimlər haqqında" qanun və prosessual məcəllələr əsasında həyata keçirilir. Naxçıvan Muxtar Respublikasının Konstitusiyasına görə burada məhkəmə hakimiyyətini muxtar respublikanın məhkəmələri həyata keçirir. Hərbi məhkəmələr ümumi yurisdiksiyalı məhkəmələr sisteminin tərkib hissəsidir, lakin işlərin xarakterinə görə ayrıca ixtisaslaşıb. Ölkədə Bakı, Gəncə, Tərtər, Cəlilabad, Füzuli və Naxçıvan hərbi məhkəmələri fəaliyyət göstərir. Hər birinin yurisdiksiyası təyin olunmuş ərazi vahidlərini əhatə edir.
Hansı işlərə baxır?
Hərbi məhkəmələrin yurisdiksiyasına əsasən aşağıdakılar daxildir:
- hərbi qulluqçuların və hərbi toplanışa çağırılmış şəxslərin törətdiyi cinayətlərə dair işlər;
- hərbi xidmət qaydasına qarşı olan cinayətlərlə bağlı işlər;
- hərbi hissələrin ərazisində və hərbi xidmətlə əlaqədar törədilmiş əməllərə aid işlər;
- qanunla müəyyən edilmiş digər hallarda hərbi qulluqçuların iştirak etdiyi işlər.
Məhkəmə işi baxarkən Cinayət-Prosessual Məcəllənin tələblərinə riayət edir. Təqsirsizlik prezumpsiyası, tərəflərin bərabərliyi, müdafiə hüququ və məhkəmə iclaslarının açıqlığı kimi prinsiplər burada da tətbiq olunur.
Hərbi qulluqçuların prosessual hüquqları
Hərbi məhkəmədə mühakimə olunan şəxs də digər vətəndaşlar kimi əsas hüquqlara malikdir:
- müdafiəçi ilə təmin olunmaq;
- ittiham haqqında məlumat almaq;
- sübutlar təqdim etmək və şahidlərə sual vermək;
- ana dilində izahat vermək və tərcüməçi xidmətindən istifadə etmək;
- qəbul olunan qərardan yuxarı instansiya məhkəməsinə şikayət vermək.
Birinci instansiya hökmü və ya qərarı qanunla müəyyən olunmuş müddətdə apelyasiya, sonrakı mərhələdə isə kassasiya qaydasında yoxlanıla bilər.
Məhkəmə qərarları və icra
Məhkəmə hökmləri qanuni qüvvəyə mindikdən sonra icra olunur. Hökmün icrasında məhkəmə, prokurorluq və müvafiq icra orqanları iştirak edir. Hərbi qulluqçuların işlərində nəzərə alınan əlavə cəhətlər də var: xidmət xarakteristikası, hərbi rütbə və xidmətlə bağlı şərait.
Məhkəməyə müraciət və məlumat əldə etmə
İş üzrə məlumat almaq istəyənlər məhkəmə kanselyariyasına müraciət edə bilər. İşin tərəfləri və onların nümayəndələri iş materialları ilə tanış olmaq hüququna malikdir. Məhkəmənin ünvanı, iş saatları və əlaqə vasitələri barədə dəqiq məlumat Azərbaycan Respublikasının məhkəmə orqanlarının rəsmi portalında yerləşdirilir. Bu məlumat dəyişə bilər, ona görə də müraciətdən əvvəl yoxlanılması məsləhətdir.
Nəticə
Naxçıvan Hərbi Məhkəməsi muxtar respublikada hərbi hüquq münasibətlərinə dair mübahisələrin qanuni və ədalətli həllini təmin edir. O, intizamın qorunmasına, hərbi qulluqçuların hüquqlarının müdafiəsinə və qanunçuluğun möhkəmlənməsinə xidmət edir.
