"Konstitusiya Günü" teqi üzrə xəbərlər
Azərbaycanın Konstitusiya Günü hər il 12 noyabrda dövlət bayramı və istirahət günü kimi qeyd olunur. Bu tarix müstəqil Azərbaycanın ilk Konstitusiyasının 1995-ci ildə qəbul edilməsinə həsr olunub. 2025-ci ildə ölkə Əsas Qanunun 30 illiyini qeyd edir, onun demokratik, hüquqi və dünyəvi dövlət quruculuğundakı rolunu vurğulayır. Bayram suverenlik, milli birlik və azadlıq, bərabərlik prinsiplərinə sadiqliyin simvoludur.
Azərbaycan Konstitusiyasının qəbulu tarixi
1995-ci il Azərbaycan Konstitusiyası 12 noyabr 1995-ci ildə ümumxalq referendumu ilə qəbul edilib. Sənəd Heydər Əliyevin rəhbərliyi altında hazırlanıb, 5 bölmə, 12 fəsil və 158 maddədən ibarətdir. O, 1978-ci il Azərbaycan SSR Konstitusiyasını əvəz edib, müstəqillik şəraitinə uyğunlaşdırıb. Referendumda seçicilərin 86%-i iştirak edib, 91,9% “hə” səs verib. Bu, Azərbaycan tarixində xalq tərəfindən birbaşa qəbul edilən ilk Konstitusiyadır.
2002, 2009 və 2016-cı illərdə dəyişikliklər edilib: prezident səlahiyyətlərinin gücləndirilməsi, müddətin 7 ilə uzadılması, vitse-prezident institutunun yaradılması. Son dəyişikliklər — 26 sentyabr 2016-cı il referendumu.
Konstitusiyanın Azərbaycan üçün əhəmiyyəti
Azərbaycan Respublikasının Konstitusiyası — fundamental qanun, təminat verir:
- İnsan hüquqları (söz, din, toplaşma azadlığı).
- Hakimiyyətin bölgüsü: qanunvericilik (Milli Məclis), icra (Prezident), məhkəmə.
- Dünyəvi dövlət, vətəndaş bərabərliyi.
- Ərazi bütövlüyü, o cümlədən Qarabağ.
O, BMT-nin İnsan Hüquqları Ümumi Bəyannaməsinin prinsiplərinə əsaslanır. Giriş hissəsində demokratiya və müstəqilliyə can atma vurğulanır.
Konstitusiya Gününün qeyd olunma ənənələri
12 noyabr Konstitusiya Günü — rəsmi istirahət günüdür. Ənənələr:
- Milli Məclisdə təntənəli mərasimlər: spikerin, Prezidentin çıxışları.
- Heydər Əliyev abidəsinə əklil qoyulması.
- Konsertlər, sərgilər, məktəb və universitetlərdə mühazirələr.
- Televiziyada sənədli filmlərin nümayişi.
- Bakıda və regionlarda atəşfəşanlıq.
2025-ci ildə — yubiley tədbirləri: Milli Məclisdə konfrans, xatirə markaların buraxılışı, onlayn viktorinalar.
Konstitusiya Günü 2025: proqram və tədbirlər
30 illik yubileyində diqqət gənclərə və rəqəmsallaşmaya yönəlib:
- Bakı: Azadlıq meydanında mitinq, ulduzların iştirakı ilə konsert.
- Regionlar: Vətəndaş hüquqları haqqında seminarlar.
- Onlayn: Sosial şəbəkələrdə #Konstitusiya30 kampaniyası.
- Prezident İlham Əliyev müraciət edəcək.
Bayram azərbaycanlıları birləşdirir, müstəqillikdən firavanlığa gedən yolu xatırladır.
Azərbaycanın Konstitusiya Günü — sadəcə tarix deyil, sabitliyin simvoludur. 2025-ci ildə o, hüquqi dövlətdə yeni nailiyyətlərə ilham verir.
