Oxu.Az-ın məşhur radio aparıcısı İlahə Şıxlinskaya ilə müsahibəsi.
- Cəmiyyətdə belə bir fikir var ki, bu gün bir stadion tamaşaçını yalnız meyxanaçı Üzeyir yığa bilər. Yəni bizim estradanın vəziyyəti bu qədər pisdir və dinləyicilərin zövqünün səviyyəsi dayanmadan enir?
- Bir stadion – bəli, mümkündür. Bu, normaldır. Bilirsiniz niyə? Çünki o, bu gün çoxlarının zövqünə uyğundur. Bax, bu isə normal deyil və təəssüf ki, çox kədərlidir.
- Bu yaxınlarda bir kişinin yeni doğulan qızını və həyat yoldaşını məhz qız uşağı dünyaya gətirdiyi üçün öldürmək istədiyi haqqında məlumat yayılmışdı. O, oğlan övladının dünyaya gəlməsini istədiyini, qız uşaqlarının bədbəxtlik gətirdiyini və atanın ləyaqətini guya ki, alçaltdığını iddia etmişdi. Necə düşünürsüz, cəmiyyətimizdə belə təhlükəli stereotipin yaranmasının səbəbi nədir? Nəyə görə atalar məhz oğlan övladı istəyirlər? Məgər qız övlad deyil?
- Niyə oğlanın yox, qız övladının dünyaya gəlməsində məhz qadın “günahkardır”(!)? Və ümumilikdə insan nə dərəcədə cahil olmalıdır ki, buna inansın, üstəlik bunu günah kimi qəbul etsin? Axı bunu insan həll etmir, bu təsadüf, Allahın işidir. Və axı nə fərqi var, qız və ya oğlan? Bu “ata” haqqında danışılmağa layiq deyil, o insan deyil, onun kimi məxluqları sivil cəmiyyətdən təcrid etmək lazımdır. Oğul övladının dünyaya gəlməsi vacib olan kişi və qadınlar varsa OK, yolları açıq olsun.
- Siz sosial şəbəkələrin, əsasən də Facebook-un daimi istifadəçisisiniz. Ona görə də növbəti suala cavab verə bilərsiniz. Həmvətənlərimizin istifadə səbəblərinə əsaslansaq, sosial şəbəkələr daha çox xeyir gətirir ya zərər?
- Düzgün istifadə edildikdə xeyir gətirir. Əks halda isə zərər. Amma etiraf edim ki, əgər mənim işim, ümumiyyətlə, fəaliyyətim piarla bağlı olmasaydı, mən sosial şəbəkələrdə olmazdım, bu dəqiqdir.
- Əksər hallarda sosial şəbəkə istifadəçiləri həqiqəti qoruyur, ədalət və mənəviyyat uğrunda mübarizə aparırlar. Bütün bunlar yalnız kiber-məkan çərçivəsində qalır, reallıqda isə bu insanların hərəkətləri təzad təşkil edir. Necə düşünürsüz, bu ikiüzlülüyün və gözəl virtual imicin yaradılmasının səbəbi nədir?
- (Gülür) Bu, hamıya məlum virtual döyüşçülərdir. Əgər bunun bir mənası və konkret nəticələri olsaydı, əla olardı. Amma əgər bu, sadəcə boş zaman sərf etmək və bir-birinin əsəblərini tarıma çəkmək üçündürsə, yəni bir növ sadomazoxizmdirsə, onda bu nəyə lazımdır? Bu nə verir?
Məni ən çox kişilər təəccübləndirir. Mən ümumiyyətlə, kişinin saatlarla Facebook-da vaxt sərf etməyini anlamıram. Əgər onun işi sosial şəbəkələrlə əlaqəlidirsə bu başqa məsələ, belə olan halda normaldır, amma bekarçılıqdandırsa, bağışlayın, amma kişiyə vaxtını boşa xərcləmək yaraşmaz.
Sizin dediyiniz ikiüzlülər haqqında – onlar hər zaman olub, var, olacaqlar da. Amma onlar necə istəyirlər maskalansınlar, hamı onları görür və anlayır. Ona görə də onların öz canfəşanlıqları özlərinə qalır (gülür).
- Son zamanlar, hətta Şəhidlər xiyabanına belə, sanki yığıncağa gedirlərmiş kimi gedənlərin sayının artmasına necə baxırsız? Belə tendensiyanın yaranmasını nə ilə izah edə bilərsiniz?
- Mən yanvar ayının 20-də Facebook xəbər lentində bəzi istifadəçilərin şəkillərini gördükdə şok olmuşdum. Bəziləri isə hətta kollaj və selfi də çəkdirməyi ağıl ediblər. Təsəvvür edirsiz? İnsan nə qədər səviyyəsiz olmalıdır ki, bu qəbirlərdə yatan, Vətən üçün canını verən şəhidlərin valideynləri və qohumları qarşısında fotosessiya keçirsin. Mən, hətta bunun necə baş verdiyini də təsəvvür edirəm: “Mən bu qəbirin üstünə gül qoyanda məni çək. OK?”
Bu, cahillikdir, görəsən onlar nə etdiklərini anlamırlar?! Belə özünüpiar yolverilməzdir! Bu davranış həmin insanlar üçün müqəddəs heç nəyin olmadığı deməkdir. Belə “insana” artıq heç nə kömək edə bilməz.
- Necə düşünürsüz, niyə bizim insanlar yığıcılığa meyilli olurlar, onlar “nə qədər çox olsa, o qədər yaxşıdır” prinsipini rəhbər tuturlar: əgər maşındırsa, deməli, bu böyük cip, əgər toydursa burada çoxsaylı qonaqlar olmalıdır və s.?
- Səbəb müxtəlif ola bilər. Bəlkə kim isə elə həqiqətən böyük maşınları sevir, bəlkə də bu, kompleksdir, əsasən də balacaboy adamlarda, Napoleon sindromu yəni.
Toy – bu, bəzən həqiqətən çoxsaylı qohum və dostlar deməkdir, bəzən siyahını heç cür qısaltmaq olmur. Bəzən isə hamını ucdantutma çağırırlar ki, pul yığa bilsinlər. İstənilən halda bu ictimai fikirdən asılılıq, nə vaxt isə, kim tərəfindənsə qoyulmuş qaydaları pozmaq, hamı kimi olmamaq qorxusudur.
- İdmanla məşğul olmaq barədə demək olar ki, hamı danışır, amma hamı məşğul olmur. Kişilər özlərinə bəraət qazandırmaq üçün “qarınsız kişi eyvansız binadır” deyirlər. Necə düşünürsüz, bizi idman ölkəsi adlandırdıqları halda, öz sağlamlığına belə münasibətin səbəbi nədir?
- Kişilər, özünüzə bəraət qazandırmayın (gülür). Böyük qarın çox aseksual görünür (gülür). Siz isə qadın gözəlliyini müzakirə edirsiniz. Bilin ki, heç bir qadını yekə qarın cəlb etmir. Ona görə də az yeyin, az pivə için və birbaş idman zalına... Axı siz biz qadınlar üçün çəkici olmaq istəyirsiniz...
Səbəb isə bizim tənbəl millət olmamızdadır. Biz ümumiyyətlə, fəal istirahət növlərini sevmirik. Biz əsasən restoran və kinoteatrlarda dincəlirik. Demirəm bu pisdir, mən də qurman və kinomanam, amma hər zaman belə passiv istirahət etmək olmaz axı (gülür).
- Razılaşın ki, bir çox hallarda gənc ailələr qayınana və ya digər qohumların müdaxiləsi üzündən dağılır. Görəsən, doğrudanmı yaşlı nəsil gənc nəslin öz səadətini qura biləcəyinə inanmır?
- Bu, mənim yaralı yerimdir (gülür). Əziz böyüklər, – (analar, atalar, qardaşlar, bacılar, dayılar, əmilər, bibilər, xalalar və digər çoxsaylı qohum-əqrəba) zəhmət olmasa bizdə qəbul ediləcək qədər gənclərin həyatına müdaxilə etməyin. Bəli, şübhəsiz ki, siz öz həyat təcrübənizi onlarla bölüşməlisiniz, amma bu, məcbur kimi edilməməlidir. Bir-birinizlə səmimi münasibətlər qurun.
Bağışlayın, amma bəzən yaşlı nəslin özünü lazımlı və tələbolunan hiss etmə arzusu məcburiyyətə çevrilir. Hər şey qədərində gözəldir. Hər yerdə və hər şeydə. Həddən artıq qayğı və himayə də yaxşı deyil.
- Bir ailənin üzvləri yad adamlar kimi davrananda valideynlər və övladlar arasında uçurum, anlaşılmazlıq yaranır. Valideynlər və uşaqlar arasında, əsasən də bəzi mövzuların tabu hesab edildiyi halda belə, uçurumun səbəbi nədədir?
- Böyüklər avtoritetləri ilə basqı edirlər, cavanlar isə buna qarşı durur, etiraz edirlər. Mürəkkəb keçid dövrü yaşayan uşaqlarla “Sən bunu etməlisən! Mən belə istəyirəm!” prinsipi ilə davranmaq olmaz.
Sadəcə yeniyetməyə niyə belə davranmalı olduğunun səbəbini anlatmaq lazımdır. Gənclərə bunun onların xeyrinə olduğunu başa salmaq lazımdır. Amma bu zaman ağsaqqal və ya müəllim kimi öyüd vermək deyil, bir-birinə dəstək, məsləhət vermək lazımdır.
- Bizim cəmiyyətdə əsgəri xidmətdə olmayan oğlanlara yaxşı baxmırlar, onların yetərincə etibarlı olmadığını söyləyirlər. Axı, əsl kişilik məktəbi hesab edilən əsgərlikdə olmayıblar. Bu barədə nə düşünürsüz?
- Mənim fikrimcə, kişi mütləq əsgəri xidmətdə olmalıdır. Bu, ilk növbədə onun özünə lazımdır. Amma əgər oğlum olsaydı necə düşünərdim, bilmirəm. Ona görə də...
- Erkən nikahlar cəmiyyətimizdə emosiya burulğanına səbəb olsalar da, yenə də mövcuddurlar. Sizin fikrinizcə, həm qızlar, həm də oğlanlara nikaha girmək üçün ən uyğun yaş hansıdır?
- Hər kəs üçün fərdidir. Əgər öz yarına rast gəlmisənsə və bu insanla ömrünün sonuna qədər yaşamaq istədiyinə əminsənsə o zaman cəsarətlə nikaha girə bilərsən. Amma hətta hamı bu fikirdədirsə və artıq səni belə buna inandırıblarsa da, məhz vaxtı gəldiyi üçün (!) evlənmək və ya ərə getmək OLMAZ! Əgər insan gənc yaşlarında heç kimə rast gəlməyibsə 28-30 yaşından tez ailə qurmaq lazım deyil. Bu, mənim şəxsi fikrimdir.
