Futbol meydanında qapıçıların əsas vəzifəsi rəqibin zərbələrini dəf etməkdir. Robert Enke isə karyerası ərzində ən çətin hücumların qarşısını alan, Almaniya millisinin formasını geyinən və "Hannover" azarkeşlərinin sevimlisinə çevrilən qapıçılardan biri idi. Kənardan uğurlu görünən həyatının arxasında isə illərlə davam edən ağır psixoloji mübarizə dayanırdı. O, meydanda minlərlə insanın qarşısına çıxsa da, daxilində yaşadığı ağrını uzun müddət gizlətməyə çalışırdı.
Oxu.Az-ın "İdmandan kənar" rubrikasında bu dəfə Almaniya futbolunun istedadlı qapıçılarından biri, depressiya ilə mübarizəsi və faciəli taleyi ilə yadda qalan Robert Enkenin həyat hekayəsindən bəhs edəcəyik.
Futbola qapıçı kimi başlamadı
Robert Enke 1977-ci il avqustun 24-də Şərqi Almaniyanın Yena şəhərində dünyaya gəlib. İdmanla maraqlanan ailədə böyüyən Robert uşaqlıqdan futbol oynayıb. Maraqlıdır ki, o, ilk vaxtlar qapıçı deyil, hücumçu kimi çıxış edib. Lakin sonradan qapıya keçməsi onun gələcək karyerasını müəyyənləşdirib.
1985-ci ildə "Karl Çeys Yena" klubunun uşaq komandasında məşqlərə başlayan Enke qısa müddətdə istedadı ilə seçilib. 1995-ci ildə klubun əsas komandasında debüt edən gənc qapıçı daha sonra "Borussiya Münhenqladbax"a keçib. Burada Bundesliqada oynamaq təcrübəsi qazanan futbolçu Avropanın diqqətini cəlb etməyə başlayıb.
1999-cu ildə Portuqaliyanın "Benfika" klubuna transfer olunan Enke qısa müddətdə komandanın əsas qapıçısına çevrilib. Hətta kapitan sarğısını da daşıyıb. Onun çıxışı 2002-ci ildə İspaniyanın "Barselona" klubunun diqqətini cəlb edib.
Avropanın nəhənglərində çətin sınaqlar
"Barselona"ya keçid Enkenin karyerasında yeni mərhələ olsa da, hər şey gözlədiyi kimi getməyib. Kataloniya klubunda əsas heyətə düşməkdə çətinlik çəkən qapıçı Türkiyənin "Fənərbağça" klubuna icarəyə verilib. İstanbul təmsilçisində də uzun müddət qala bilməyən Enke yenidən İspaniyaya qayıdaraq "Tenerife"də çıxış edib.
Bu dövr Enke üçün təkcə futbol baxımından deyil, psixoloji cəhətdən də ağır keçib. O, uğursuzluq qorxusu və depressiya ilə mübarizə aparıb. Həmin vaxt müalicə alsa da, xəstəliyi barədə yalnız ən yaxın çevrəsinə məlumat verib.
2004-cü ildə Almaniyaya qayıdan qapıçı "Hannover 96" ilə müqavilə imzalayıb. Bu transfer onun karyerasında dönüş nöqtəsinə çevrilib. Enke qısa müddətdə komandanın əsas qapıçısı, daha sonra isə kapitanı olub. Güclü çıxışı ilə azarkeşlərin sevgisini qazanıb.
Milli komandaya gedən yol
"Hannover"dəki uğurlu çıxışları Enkenin Almaniya millisinin diqqətini yenidən cəlb edib. O, 2007-ci ilin martında Danimarka ilə keçirilən yoxlama oyununda milli komandada debüt edib.
2008-ci ildə Avropa çempionatında gümüş medal qazanan Almaniya millisinin heyətində yer alsa da, turnirdə meydana çıxmayıb. Buna baxmayaraq, Enke ölkənin əsas qapıçılarından biri hesab olunurdu. 2009-cu ildə onun 2010-cu il dünya çempionatında Almaniya millisinin əsas qapıçısı olmaq şansı yüksək qiymətləndirilirdi.
Lakin futbolçunun şəxsi həyatında yaşadığı ağır hadisələr və depressiya ilə mübarizəsi karyerasının ən uğurlu dövründə belə onu rahat buraxmırdı.
Ailəsinin yaşadığı ağır itki
Robert Enke həyat yoldaşı Tereza ilə ailə qurmuşdu. 2004-cü ildə onların Lara adlı qızı dünyaya gəlib. Körpədə anadangəlmə ciddi ürək qüsuru aşkarlanmışdı. Ailə onun müalicəsi üçün uzun müddət mübarizə aparsa da, Lara 2006-cı ilin sentyabrında, iki yaşında olarkən əməliyyatdan sonra vəfat edib.
Bu itki Enke və həyat yoldaşı üçün ağır sınaq olub. Qapıçı futbolçu karyerasını davam etdirsə də, yaşadığı faciə onun psixoloji vəziyyətinə ciddi təsir göstərib.
Sonradan ailə övladlığa uşaq götürüb. 2009-cu ildə Enke və həyat yoldaşı Terezanın səkkiz aylıq övladlığa götürdükləri qızları da var idi. Lakin futbolçu depressiya ilə mübarizəsini davam etdirirdi.
Görünməyən xəstəlik
Enke uzun müddət depressiyadan əziyyət çəkib. O, xəstəliyinin karyerasına və ailə həyatına təsir göstərəcəyindən qorxaraq vəziyyətini ictimaiyyətdən gizlədirdi. Müalicə aldığı dövrlər olsa da, xəstəlik yenidən özünü göstərirdi.
Komanda yoldaşları və azarkeşlər onun daxili mübarizəsindən xəbərsiz idilər. Enke məşqlərə qatılır, oyunlarda iştirak edir, kapitan kimi komandasına rəhbərlik edirdi. Kənardan hər şey qaydasında görünürdü. Halbuki onun daxilindəki mübarizə getdikcə ağırlaşırdı.
2009-cu il noyabrın 10-da Almaniya futbolunu sarsıdan xəbər yayıldı. 32 yaşlı Robert Enke intihar edərək həyatına son qoydu. Onun ölümü futbol ictimaiyyətində böyük kədər və sarsıntı yaratdı.
Hadisədən sonra həyat yoldaşı Tereza Enke mətbuat konfransında futbolçunun uzun müddət depressiyadan əziyyət çəkdiyini açıqladı. Məlum oldu ki, Robert xəstəliyinin üzə çıxmasından və bunun ailəsinə təsirindən qorxduğu üçün vəziyyətini gizlətməyə çalışıb.
Adı ilə yaşadılan mübarizə
Enkenin vəfatından sonra Almaniyada depressiya və idmançıların psixoloji sağlamlığı mövzusu geniş müzakirə olunmağa başlayıb. 2010-cu il yanvarın 15-də Almaniya Futbol İttifaqı, Almaniya Futbol Liqası və "Hannover 96" klubunun birgə təşəbbüsü ilə Robert Enke Fondu yaradılıb.
Fondun əsas məqsədi depressiya barədə maarifləndirmə aparmaq, xəstəliyin araşdırılmasına və müalicəsinə dəstək verməkdir. Tereza Enkenin təşəbbüsü ilə yaradılan qurum, həmçinin ürək xəstəliyi olan uşaqlara və onların ailələrinə yardım göstərir.
Robert Enke 2009-cu ildə, cəmi 32 yaşında dünyasını dəyişsə də, adı Almaniya futbolunun tarixində yaşayır. O, yalnız "Hannover"in kapitanı və milli komandanın qapıçısı kimi deyil, həm də psixoloji sağlamlığın idmanda nə qədər vacib olduğunu xatırladan bir insan kimi yadda qalıb.
