AHİK: Tarixi, rolu və müasir islahatları

Azərbaycan Həmkarlar İttifaqları Konfederasiyası (AHİK) ölkədə çalışan milyonlarla vətəndaşın sosial-iqtisadi hüquqlarını qoruyan, əmək münasibətlərinin tənzimlənməsində mühüm rol oynayan ən böyük ictimai təşkilatdır. Təşkilat fərqli sahələri əhatə edən peşə ittifaqlarını bir araya gətirərək, işçilərin iş şəraitinin yaxşılaşdırılması, layiqli əmək haqqı və sosial müdafiəsinin təmin edilməsi istiqamətində dövlət və işəgötürənlərlə fəal sosial tərəfdaşlıq platforması qurur.

AHİK-in yaranma tarixi və fəaliyyət prinsipləri

Azərbaycan həmkarlar ittifaqları hələ 19-cu əsrin sonu və 20-ci əsrin əvvəllərində neft sənayesinin inkişafı ilə formalaşmağa başlamışdır. Lakin müasir mərhələdə AHİK-in müstəqil təşkilat kimi formalaşması 5–6 fevral 1993-cü ildə keçirilən təsis qurultayına təsadüf edir. 1994-cü ildə qəbul edilmiş "Həmkarlar ittifaqları haqqında" Azərbaycan Respublikasının Qanunu isə bu təşkilatın fəaliyyəti üçün güclü hüquqi baza yaratmışdır.

Hazırda konfederasiya 26 sahə həmkarlar ittifaqı birliyini və minlərlə ilkin təşkilatı birləşdirir. Təşkilatın əsas prinsipləri əməkdaşlıq, bərabərlik, könüllülük və qanunun aliliyidir. AHİK həm ölkə daxilində, həm də beynəlxalq səviyyədə tanınan nüfuzlu bir qurumdur. Belə ki, o, Beynəlxalq Həmkarlar İttifaqları Konfederasiyasının (BHİK) tamhüquqlu üzvüdür və Beynəlxalq Əmək Təşkilatı (BƏT) ilə sıx əməkdaşlıq edir.

Əsas fəaliyyət istiqamətləri və sosial müdafiə

AHİK-in fəaliyyətinin əsasında əmək müqavilələrinin düzgün bağlanması, işçilərin əməyin mühafizəsi və texniki təhlükəsizlik qaydalarına riayət olunmasının monitorinqi dayanır. Təşkilat müəssisələrdə kollektiv müqavilələrin imzalanmasını təşviq edir ki, bu da işçilərə əlavə sosial güzəştlər təmin edir.

Bundan əlavə, həmkarlar ittifaqının ən vacib funksiyalarından biri də işçilərin asudə vaxtının səmərəli təşkili və sağlamlıqlarının bərpasıdır. AHİK-ə tabe olan çoxsaylı sanatoriya-kurort kompleksləri və istirahət mərkəzləri hər il minlərlə ittifaq üzvünü güzəştli yollayışlarla (putyovkalarla) təmin edir.

Rəqəmsallaşma və müasir islahatlar

Son illərdə, xüsusilə rəhbərlik dəyişikliyindən sonra, AHİK idarəetmədə şəffaflığı artırmaq və prosesləri müasirləşdirmək istiqamətində mühüm addımlar atmışdır. Təşkilatın fəaliyyətində xidmətlərin əlçatanlığını təmin etmək məqsədilə rəqəmsal yeniliklərə geniş yer verilir.

Bu çərçivədə istifadəyə verilən yeni e-AHİK elektron rezervasiya sistemi vətəndaşların növbə gözləmədən, daha şəffaf və rahat şəkildə sanatoriya və istirahət mərkəzlərinə yollayış əldə etməsinə şərait yaradır. Eyni zamanda, gənclərin ictimai fəallığını artırmaq üçün "AHİK Könüllüləri" proqramı və ittifaq üzvlərinin sosial rifahını yaxşılaşdıracaq xüsusi endirim imkanları təklif edən "AHİK Plus" layihəsi fəal şəkildə həyata keçirilməkdədir. Bu cür müasir yanaşmalar qurumun cəmiyyətdəki nüfuzunu daha da gücləndirir.

Sahib Məmmədov AHİK-in yeni sədri seçildi Bu videoçarxda Azərbaycan Həmkarlar İttifaqları Konfederasiyasının fəaliyyətində yeni mərhələnin başlanğıcı hesab olunan və təşkilatda idarəetmə islahatlarına yol açan rəhbər dəyişikliyi barədə ətraflı məlumat verilir.