Gəncə Dövlət Universiteti: tarixi və yaranma mərhələləri

Gəncə Dövlət Universitetinin (GDU) kökləri 1938-ci ilə gedib çıxır. Həmin dövrdə Gəncədə İkiillik Müəllimlər İnstitutu yaradılmış və fəaliyyətinə cəmi bir neçə onlarla müəllim və tələbə ilə başlamışdır. 1943-cü ildən etibarən təhsil ocağı yenidən qurularaq tam ali təhsil verən Həsən bəy Zərdabi adına Kirovabad (Gəncə) Dövlət Pedaqoji İnstitutu statusunu almışdır. Uzun illər ərzində müəllim kadrlarının hazırlanmasında mühüm rol oynayan bu təhsil müəssisəsi, Azərbaycan Respublikası Prezidenti Heydər Əliyevin 13 iyun 2000-ci il tarixli 349 nömrəli Fərmanı əsasında universitet statusu qazanmış və Gəncə Dövlət Universiteti adını almışdır. Sonrakı illərdə Azərbaycan Müəllimlər İnstitutunun Gəncə filialının fəaliyyəti dayandırılaraq həmin tələbələr də GDU-ya köçürülmüşdür.

Struktur, fakültələr və maddi-texniki baza

Bu gün Gəncə Dövlət Universiteti bir sıra fakültələri özündə birləşdirir — bunlara Riyaziyyat-İnformatika, Fizika-Texniki Elmlər, Biologiya-Kimya, Tarix-Coğrafiya, Xarici Dillər, İqtisadiyyat-İdarəetmə və Pedaqogika fakültələri daxildir. Tədris prosesi bakalavr (əyani təhsil 4 il, qiyabi təhsil 5 il) və magistr (2 il) pillələrində aparılır. Universitetin şəhərin mərkəzi hissəsində yerləşən altı tədris korpusu, zəngin kitabxana fondu, idman zalı, tələbə şəhərciyindəki yataqxanaları və müasir kompüter avadanlığı ilə təchiz olunmuş informasiya mərkəzi mövcuddur. Bu infrastruktur həm bakalavr, həm də magistr pilləsində təhsil alan tələbələrə əlverişli tədris və elmi-tədqiqat şəraiti yaradır.

Elmi potensial və beynəlxalq əlaqələr

Universitetdə çoxsaylı fəxri doktor və fəxri professor fəaliyyət göstərir, bu da GDU-nun elmi nüfuzunun göstəricisidir. Ali məktəb Azərbaycanın digər aparıcı universitetləri ilə əməkdaşlıq çərçivəsində müxtəlif layihələrdə iştirak edir, o cümlədən bərpa olunan enerji və iqlim dəyişikliklərinin azaldılması istiqamətində beynəlxalq təşəbbüslərdə tərəfdaş qismində çıxış edir. Fakültələr üzrə keçirilən elmi konfranslar, simpoziumlar və dəyirmi masalar tələbə və müəllim heyətinin elmi fəallığını artırmağa yönəlib. Coğrafiya, tarix, filologiya və digər sahələr üzrə kafedra əməkdaşları həm regional, həm də beynəlxalq elmi tədbirlərdə iştirak edərək universitetin tanınmasına töhfə verirlər.

Regional təhsil sistemində rolu

Gəncə Dövlət Universiteti Azərbaycanın qərb bölgəsi üçün strateji əhəmiyyət daşıyan ali təhsil müəssisəsi kimi qəbul olunur. İllər ərzində minlərlə müəllim, mütəxəssis və elmi kadr yetişdirən universitet, təkcə Gəncə şəhəri deyil, ətraf rayonların da təhsil tələbatını ödəməkdə mühüm rol oynayır. Rektorluq tərəfindən həyata keçirilən infrastruktur yeniləmələri, tədris proqramlarının müasirləşdirilməsi və elmi əməkdaşlığın genişləndirilməsi istiqamətindəki addımlar universitetin rəqabət qabiliyyətini artırmaqda davam edir.

Nəticə

Gəncə Dövlət Universiteti səkkiz onilliyi əhatə edən zəngin tarixi, geniş fakültə şəbəkəsi və inkişaf etməkdə olan maddi-texniki bazası ilə Azərbaycanın regional ali təhsil sistemində önəmli yer tutur. Müəllim hazırlığından tutmuş müasir ixtisaslara qədər geniş spektrdə fəaliyyət göstərən bu universitet, gələcəkdə də ölkənin elm və təhsil sahəsində töhfə verməyə davam edəcək.