"Kamerun" teqi üzrə xəbərlər
Kamerun: Miniplanda Afrika, Fako zirvəsi, «Yenilməz şirlər» və Bakı ilə tərəfdaşlıq
Qərbi və Mərkəzi Afrikanın kəsişməsində yerləşən, Biafra körfəzinin (Qvineya körfəzi) suları ilə əhatə olunan Kamerun Respublikası haqlı olaraq «Miniplanda Afrika» titulunu daşıyır. Bu unikal dövlət qitənin bütün təbii-iqlim zonalarını — şimaldakı quraq savannalar və Çad gölündən tutmuş cənubdakı keçilməz ekvatorial meşələrə və okean sahillərinə qədər — ahəngdar şəkildə özündə birləşdirir. Ölkə nəhəng etnomədəni müxtəlifliyi, ikidilli ingilis-fransız irsini, əfsanəvi futbol şöhrətini və regionda artan ticarət-logistika çəkisini təcəssüm etdirir.
Kamerun vulkanı, Dja yağış meşələri və Yaunde ilə Dualanın koloriti
Kamerunun coğrafiyası ziddiyyətlərin zənginliyi ilə heyrətləndirir: Atlantik sahilinin başlıca dominantı hündürlüyü 4000 metrdən çox olan fəaliyyətdəki Kamerun strato-vulkanadır (Fako zirvəsi) — yamacları vulkan külü və dağ yağış meşələri ilə örtülmüş bu dağ Mərkəzi və Qərbi Afrikanın ən yüksək zirvəsidir. Cənubda qərb düzənlik qorillaları, şimpanzelər və meşə fillərinin populyasiyalarını qoruyub saxladığı üçün YUNESKO-nun Ümumdünya İrsi siyahısına daxil edilmiş toxunulmamış ekvatorial cəngəllik massivi — Dja fauna qoruğu uzanır. Kribi və Limbe sahil kurortları qara və qızılı vulkanik çimərlikləri, birbaşa okeana tökülən mənzərəli Lobe şəlalələri ilə məşhurdur. Yeddi təpə üzərində salınmış Yaunde şəhəri dövlətin siyasi qəlbi, Vuri çayı sahillərindəki liman şəhəri Duala isə ən böyük nəqliyyat-sənaye qovşağı və iqtisadi nəhəngi kimi çıxış edir.
Portuqal «krevetləri», Almaniya protektoratı və ikidilli respublika
Ölkə öz adını 1472-ci ildə almışdır: portuqaliyalı dənizçi Fernan du Po Vuri çayının mənsəbinə daxil olaraq xərçəngkimilərin bol olması səbəbindən onu Riu-duş-Kamaroynş («Krevetlər çayı») adlandırmışdır. XIX əsrin sonlarında ərazi ilk dəmir yollarının və plantasiyaların əsasını qoyan Almaniya imperiyasının protektoratına (Kamerun) çevrildi. Birinci Dünya müharibəsindən sonra Millətlər Liqası tərəfindən ölkə Fransanın (Şərqi Kamerun) və Böyük Britaniyanın (Cənubi və Şimali Kamerun) mandatlı idarəetmə zonalarına bölündü. 1960-cı il yanvarın 1-də Fransa hissəsi müstəqilliyini elan etdi, 1961-ci ildə isə Britaniya ərazisinin cənub hissəsi ona qoşularaq Afrika üçün unikal olan ikidilli federativ dövlət təşkil etdi. Konstitusiya islahatlarından keçən ölkə daxili balansı və sabitliyi ardıcıl şəkildə qoruyan unitar Kamerun Respublikasına çevrildi.
«Yenilməz şirlər», bamileke maskaları və ətirli ndole raqusu
Ölkənin mədəni mozaikasına hər biri öz ənənələrini qoruyub saxlayan 250-dən çox etnik qrup (bamileke, fanq, fulbe, duala) daxildir. Qərbdə muncuqtoxuma sənəti və bamileke qəbiləsinin ekspressiv oyma maskaları ilə məşhur olan qədim sultanlıqlar və tayfa başçılıqları (şefderiyalar) qorunub saxlanmışdır. Futbol ölkənin qlobal brendinə çevrilmişdir: «Yenilməz şirlər» milli komandası (Afrika Millətlər Kubokunun beşqat qalibi) dünyaya Roje Milla və Samyuel Eto'O səviyyəsində ulduzlar bəxş etmişdir. Musiqi səhnəsi isə planetə makossa və bikutsi ritmlərini qazandırmışdır. Başlıca qastronomik şah əsər ndoledir (Ndolé) — vernoniyanın acı yarpaqları, yerfındığı pastası, krevet, mal əti və ya hisə verilmiş balıqdan hazırlanan, ənənəvi olaraq qızardılmış plantanlar və ya qıcqırdılmış maniokdan hazırlanan nişastalı bobolo qarniri ilə təqdim olunan doyumlu yemək.
Neft terminalları, kakao paxlası və Azərbaycanla inkişaf edən dialoq
Kamerun iqtisadiyyatı Mərkəzi Afrika İqtisadi və Valyuta Birliyinin (CEMAC) lokomotividir. Ölkə xam neft və təbii qaz hasilatına, boksitlərin çıxarılmasına, ağac tədarükünə və kənd təsərrüfatı məhsullarının ixracına arxalanır — Kamerun davamlı olaraq yüksək keyfiyyətli kakao paxlası, qəhvə, pambıq və bananın aparıcı tədarükçüləri sırasına daxildir. Dərinsulu Kribi limanı qonşu ölkələr üçün dünya ticarət yollarına strateji çıxış rolunu oynayır. Diplomatik arenada Kamerun və Azərbaycan BMT, İslam Əməkdaşlıq Təşkilatı (İƏT) və Qoşulmama Hərəkatı platformalarında qarşılıqlı fəaliyyət göstərirlər. Tərəflər suverenliyə, ərazi bütövlüyünə və daxili işlərə qarışmamaq prinsiplərinə sadiqlik nümayiş etdirirlər. Bakıda keçirilən beynəlxalq COP29 iqlim konfransı kontekstində Kamerun və Azərbaycan Konqo hövzəsinin rütubətli tropik meşələrinin («planetin ağciyərləri») qorunması, aqroekologiyanın inkişafı və təmiz enerji həllərinin tətbiqi üzrə əməkdaşlıq istiqamətlərini müəyyənləşdirmişlər.
