Milli Aviasiya Akademiyası: tarixi, təhsil və fakültələr

Milli Aviasiya Akademiyası (MAA) Azərbaycanın mülki aviasiya və əlaqəli sahələr üçün mütəxəssis hazırlayan aparıcı dövlət ali təhsil müəssisəsidir. Bu, ölkədə aviasiya kadrlarının tam hazırlıq dövriyyəsini — bazar ali təhsildən əlavə peşə təhsilinə qədər — təmin edən yeganə ali məktəbdir.

Akademiyanın yaranma tarixi

Təhsil müəssisəsi 1992-ci il 15 iyun tarixində Azərbaycan Respublikası Nazirlər Kabinetinin qərarı ilə «Azərbaycan Hava Yolları» dövlət konserninin ixtisasartırma və yenidənhazırlıq tədris-təlim mərkəzinin bazasında Milli Aviasiya Mərkəzi kimi yaradılmışdır. 1994-cü ildə mərkəz Milli Aviasiya Akademiyasına çevrilmişdir. İlk buraxılış 1996-cı ildə baş tutmuş və cəmi 80 nəfər olmuşdur — bu gün isə akademiya onlarla istiqamət üzrə hər il yüzlərlə mütəxəssis buraxır. Çevrilmə anından etibarən akademiyaya rəhbərlik dəyişməz olaraq rektor Arif Paşayevə həvalə edilmişdir, onun rəhbərliyi altında təhsil müəssisəsi regionun iri təhsil və elm mərkəzinə çevrilmişdir.

Struktur və təhsil proqramları

Bu gün akademiyanın təhsil strukturuna altı fakültə və iyirmi üç kafedra daxildir. Klassik fakültələrdən əlavə, MAA-nın nəzdində ixtisaslaşmış bölmələr fəaliyyət göstərir: Pilotların Hazırlanması Mərkəzi, IATA institutu, Texniki Xidmət Məktəbi və İnformasiya Texnologiyaları Mərkəzi. Belə struktur aviasiya sahəsinin demək olar bütün istiqamətlərini — uçuş və texniki istismardan tutmuş hava hərəkətinin təşkilinə, aviasiya meteorologiyasına, aerokosmik informasiya sistemlərinə və nəqliyyat logistikasına qədər — əhatə etməyə imkan verir.

Tədris ali, əlavə və xüsusi peşə təhsili proqramları üzrə aparılır. Tələbələr həm nəzəri fənləri, həm də müxtəlif tip uçuş aparatları üçün müasir uçuş tренажерlarında praktiki bacarıqları mənimsəyirlər.

Elmi və muzey fəaliyyəti

Akademiyanın nəzdində təcrübi istehsalı olan Aviasiya Elmi-Tədqiqat İnstitutu fəaliyyət göstərir, onun vəzifəsi elmi işləmələrin real istehsalata operativ tətbiqindən ibarətdir. Bu istiqamət monitorinq və naviqasiya texnologiyaları da daxil olmaqla, Azərbaycanın aerokosmik sahəsinin inkişafı üçün xüsusilə vacibdir.

Ayrıca diqqətə layiq olan 2008-ci ildə açılmış MAA-nın Aviasiya Muzeyidir. Onun fondu ölkədə aviasiyanın inkişaf tarixinə həsr olunmuş təxminən altı min eksponatdan ibarətdir. Muzey maarifləndirmə funksiyasını yerinə yetirərək regionun aviasiya irsinə dair materialları qoruyub yeni nəsillərə ötürür.

Maddi-texniki baza

Akademiya xüsusiləşdirilmiş auditoriyaları, tədris laboratoriyaları, informasiya-hesablama mərkəzi və idman kompleksi olan dörd müasir tədris korpusuna malikdir. Belə infrastruktur nəzəri hazırlığı müasir avadanlıqda praktiki məşğələlərlə birləşdirməyə imkan verir.

Sahə üçün əhəmiyyəti

Otuz ildən artıq tarixi sayəsində akademiya Azərbaycanın mülki aviasiyası üçün tam hüquqlu milli kadr hazırlığı sistemi formalaşdırmışdır. Uçuş aparatları parkının yenilənməsi, marşrut şəbəkəsinin genişlənməsi, beynəlxalq hava limanlarının tikintisi və müasir naviqasiya sistemlərinin tətbiqi — bütün bunlar MAA-nın təhsil bazasının inkişafı ilə sıx əlaqədə baş vermiş, bu da akademiyanı ölkənin aviasiya infrastrukturunun əsas elementlərindən birinə çevirmişdir.