"Kütləvi ixtisarlar" teqi üzrə xəbərlər
Kütləvi işdənçıxarma — iqtisadi, texnoloji və ya təşkilati səbəblərdən işəgötürən tərəfindən təşəbbüs edilən əmək münasibətlərinə genişmiqyaslı xitam verilməsi prosedurudur. Fərdi xitamdan fərqli olaraq, bu proses qanunla ciddi şəkildə tənzimlənir və xüsusi meyarlara riayət olunmasını tələb edir.
Kütləvilik meyarları
"Kütləvilik" anlayışı regional sahə sazişlərindən və ştat vahidinin sayından asılıdır. Adətən bu anlayışa aşağıdakılar daxildir:
İşçi sayı 15 nəfərdən çox olan müəssisənin ləğvi.
30 gün ərzində 50 və daha çox işçinin ixtisarı.
60 gün ərzində 200 və daha çox işçinin işdən çıxarılması.
Prosedur və zəmanətlər
İşəgötürən tədbirlərin başlamasına ən geci üç ay qalmış məşğulluq xidməti orqanlarını və həmkarlar ittifaqını məlumatlandırmağa borcludur. İşçilərin özləri isə ən azı iki ay əvvəl imza qarşılığında şəxsən xəbərdar edilməlidirlər.
Əsas kompensasiya ödənişlərinə daxildir:
Orta aylıq əməkhaqqı məbləğində işdənçıxarma müavinəti.
İşə düzəlmə dövründə (adətən 2-3 ayadək) orta əməkhaqqının saxlanılması.
İstifadə edilməmiş bütün məzuniyyət günlərinə görə kompensasiya.
Sosial-iqtisadi kontekst
Əmək bazarı üçün kütləvi ixtisarlar böhran hadisələrinin və ya sahəvi transformasiyanın (məsələn, avtomatlaşdırma) göstəricisidir. Şirkət üçün bu, xərclərin optimallaşdırılmasının son həddidir və HR brendini qorumaq üçün autpleysment — keçmiş həmkarların gələcək məşğulluğuna kömək göstərilməsini tələb edir.
İşçi üçün "üstünlük hüququnu" xatırlamaq vacibdir: daha yüksək ixtisasa malik şəxslər, himayəsində şəxslər olan ailəli insanlar və ya həmin istehsalatda zədə almış işçilər iş yerini qorumaq üçün prioritetə malikdirlər.
