İnterpol: Beynəlxalq cinayətkarlığa qarşı qlobal qalxan

Qloballaşma dövründə cinayətkarlıq çoxdan ayrı-ayrı dövlətlərin sərhədlərini aşıb. Transsərhəd təhdidlərinə qarşı mübarizənin əsas aləti rolunda İnterpol (Interpol) - Beynəlxalq Cinayət Polisi Təşkilatı çıxış edir. 1923-cü ildə təsis edilmiş bu qurum, hazırda 196 üzv ölkəni birləşdirərək BMT-dən sonra dünyanın ikinci ən böyük beynəlxalq təşkilatıdır.

Missiya və əsas vəzifələr

Geniş yayılmış kinematoqrafik miflərin əksinə olaraq, İnterpolun silah daşımaq və ya həbs qərarı icra etmək hüququ olan şəxsi agentləri yoxdur. Təşkilatın mənzil-qərargahı Lionda (Fransa) yerləşir və onun əsas vəzifəsi bütün dünyadakı polis idarələri üçün təhlükəsiz informasiya şəbəkəsini və analitik dəstəyi təmin etməkdir.

İnterpol ölkələrin aşağıdakı təhdidlərlə mübarizədəki səylərini əlaqələndirir:

- Terrorizm və mütəşəkkil cinayətkarlıq;

- Kiber-cinayətkarlıq və yüksək texnoloji fırıldaqçılıq;

- İnsan alveri və qanunsuz narkotik dövriyyəsi;

- Ekoloji və iqtisadi cinayətlər.

Qarşılıqlı fəaliyyət sistemi necə qurulub?

196 ölkənin hər birində Milli Mərkəzi Büro (MMB) fəaliyyət göstərir. Məhz bu büro yerli polisi İnterpolun Baş Katibliyi və digər dövlətlərin məlumat bazaları ilə əlaqələndirir.

Təşkilatın vizit kartı rəngli bildirişlər (Notices) sistemidir. Bunlardan ən məşhuru Qırmızı Bildirişdir (Red Notice). Bu, sonradan ekstradiya edilməsi məqsədilə axtarışda olan şəxsin tapılması və müvəqqəti saxlanılması üçün beynəlxalq sorğudur. Həmçinin sarı (itkin düşmüş şəxslərin axtarışı), mavi (şübhəli şəxs haqqında məlumatın toplanması) və qara (şəxsiyyəti müəyyən edilməmiş meyitlərin identifikasiyası) bildirişlər də mövcuddur.

Unikallıq və neytrallıq

İnterpolun uğuru siyasi və dini neytrallığa ciddi əməl olunmasına əsaslanır. Təşkilatın Nizamnaməsinin 3-cü maddəsi hər hansı siyasi, hərbi, dini və ya irqi xarakterli fəaliyyətə müdaxiləni qəti şəkildə qadağan edir. Bu, hətta aralarında rəsmi diplomatik münasibətlər olmayan dövlətlərə belə səmərəli əməkdaşlıq etmək imkanı verir. DNT, barmaq izləri və oğurlanmış avtomobillərin məlumat bazalarına anında çıxış sayəsində İnterpol qlobal təhlükəsizlik memarlığının əvəzolunmaz elementi olaraq qalmaqdadır.