"İnsanlıq hər il 400 milyon tondan çox plastik istehsal edir və hər il milyonlarla ton plastik okeanlara və torpaqlara atılır".
Oxu.Az xəbər verir ki, bunu Almaniyanın Şəhər Əsas Xidmətləri Bölməsinin rəisi Andre Dzikus WUF13 çərçivəsində Azərbaycan pavilyonunda keçirilən "Plastik çirklənmə ilə mübarizə: Yaşamaq üçün əlverişli şəhərlərin və dövri iqtisadiyyatın təşviqi" adlı tədbirdə deyib.
O bildirib ki, çox vaxt isə bunun əsas səbəbi istehlak və biznes modelləridir:
"Plastik tullantıların həcmi təxminən hər il 2% artır. İstehlak vərdişləri, istehsal sistemləri, qeyri-rəsmi tullantı sahələri, infrastruktur, qida və tekstil sektorları bu prosesə təsir göstərir. Resursların davamlı idarəsi olmadan dayanıqlı gələcək mümkün deyil.
Şəhərlər yalnız tullantının yarandığı məkanlar deyil, eyni zamanda həll yollarının hazırlandığı, sınaqdan keçirildiyi və genişləndirildiyi yerlərdir. Tullantıları düzgün idarə edən şəhər adətən daha yaxşı planlaşdırılan, ictimai sağlamlığı daha yaxşı qoruyan, cəmiyyətə daha yaxşı xidmət göstərən və resurslardan daha səmərəli istifadə edən şəhər olur. Bu baxımdan plastik çirklənməsi ilə mübarizə ikinci dərəcəli məsələ deyil. Bu, inteqrasiya olunmuş, əlaqəli və davamlı şəhər modelinin əsas hissəsidir"
Andre Dzikus problemin həlli üçün görüləcək işlər barəsində də danışıb:
"Birincisi, şəhərlərə daha yaxşı məlumat bazası və güclü monitorinq sistemləri lazımdır. Ölçmədiyiniz bir şeyi idarə edə bilməzsiniz. Tullantı axınlarını anlamaq, sızma nöqtələrini müəyyən etmək və sübutlara əsaslanan praktik strategiyalar hazırlamaq üçün yerli idarəetmə orqanlarına dəstək göstərilməlidir. Bu, birdəfəlik təmizlik kampaniyalarından sistemli dəyişikliklərə keçid üçün vacibdir.
İkincisi, tullantı idarəçiliyindən dairəvi resurs idarəçiliyinə keçməliyik. Ən effektiv plastik heç vaxt tullantıya çevrilməyən plastikdir. Bu isə lazımsız birdəfəlik plastiklərin azaldılması, təkrar istifadə və doldurma sistemlərinin təşviqi, məhsul dizaynının yaxşılaşdırılması və təkrar emal olunmuş materiallar üçün yerli bazarların yaradılması deməkdir.
Dairəvi iqtisadiyyat yalnız daha çox təkrar emal etmək deyil, daha az tullantı yaradan sistemlər qurmaqdır.
Üçüncüsü, həll yolları inklüziv olmalıdır. Bir çox şəhərlərdə qeyri-rəsmi işçilər, yerli icmalar, gənclər və kiçik müəssisələr artıq təkrar istifadə və təkrar emal sisteminin əsas hissəsidir. Onlara maneə kimi deyil, ətraf mühiti qoruyan tərəfdaşlar kimi yanaşılmalı və daha davamlı, daha ləyaqətli sistemlərə inteqrasiya edilməlidirlər"
